Biblioteekje

Learning zone

2009-11-26T09:21:00.005+01:00

Op donderdag 10 december worden de Learning Zone in de Centrale Bibliotheek feestelijk geopend. Onofficieel is hij al in gebruik genomen door de studenten..... Het is leuk om te zien dat de ruimte nu al wordt gebruikt zoals hij bedoel is. Ook leuk is het om te zien dat de schoenen keurig uitgetrokken worden als de benen op de bank gelegd worden.

Op het moment wordt er druk gewerkt aan het ophangen van de smartboards (3 stuks) en liggen de netwerkkabels al klaar voor de 59 extra pc's die nu iedere dag kunnen komen.

het gaat nu hard.

jaar 2020

2009-11-25T13:42:00.000+01:00

leuke colomn op bnr nieuwsradio: http://www.bnr.nl/static/jspx/play.jspx?dag=24&maand=11&jaar=2009&tijd=14:43:00&lengte=4&titel=Titel

Bielefeld

2009-02-05T07:33:00.002+01:00

drie dagen in Bielefeld voor de 9e internationale conferentie met als titel: upgrading the library. Tot nu toe waren de lezingen goed: hoogtepunt de lezing van van de Sompel gistermiddag. Meestal heb ik er een hekel aan als de lezingen uitlopen maar voor hem bleef ik graag 20 minuten extra zitten. Twee verhalen over bibliometrics (van Isidro Cano van Cybermetrics lab en van de Sompel), veel verhalen over e-research en data. Interessant is ook Summon een nieuwe dienst van SerialsSolutions die een one-search solution voor de bibliotheekcollectie lanceerde. Verder was het verhaal over e-humanities waarin een aantal concrete services voor wetenschappers getoond werden (o.a. de faces database, de text grid ) erg interessant.

Digitaal archiveren (KB)

2008-12-24T18:41:00.001+01:00

Information Commons: Coventry en Sheffield

2008-12-15T22:44:00.001+01:00

op 1,2 en 3 december met 5 collega's op bezoek geweest bij de Learning Commons van de University of Warwick en de Information Commons van Sheffield. Erg leuk en erg inspirerend. De foto's zijn te zien op www.flickr.com/biblioteekje. Verdere uitwerking van de reis volgt nog.

interessant

2008-12-08T22:06:00.003+01:00

Ben niet echt een fan van chicklit maar het boek: holly's inbox kon ik niet bij bol.com laten liggen. Op zich stelt het verhaal niet echt veel voor: het leuke is dat het hele verhaal aan de hand van e-mails verteld wordt. Een dik boek: het verhaal had in 20 pagina's verteld kunnen worden als het niet in e-mail vorm verteld werd. Toch heeft het wat zo kijken in andermans inbox.

klantenservice?

2008-10-20T20:50:00.002+02:00

Een verhuizing blijkt een goede manier om de interne bedrijfsprocessen en de klantvriendelijkheid van een aantal bedrijven en instanties te testen.... De ervaringen zijn helaas niet allemaal positief en dat zet mij weer op scherp:

- KPN (ivm het aanvragen van ADSL): zie mijn vorige post. Op mijn e-mail klacht is als enige reactie gekomen: we geven u binnen 2 werkdagen antwoord.... tot op heden na ruim een halve maand geen antwoord, ik weet niet hoeveel dagen ze werken bij de KPN...

- BCC: na de levering van een kapotte vaatwasser moesten we 3 dagen wachten tot de monteur kwam, er bleek van alles mis met het apparaat dat BCC geleverd had. Toen het apparaat gerepareerd was toch maar verhaal gaan halen: we kregen 100 euro als compensatie (en om ons de winkel uit te krijgen). Overigens erger ik me in de winkel vaak groen en geel aan de niet-toegankelijke houding van het personeel dat het intercollegiale onderonsje belangrijker lijkt te vinden dan het helpen van een klant (enige uitzonderingen daargelaten)

-Nuon: tja als je een nieuw huis gaat bewonen wil je gas en electra. Telefonisch aangemeld op 8 september waarna Nuon op eigen initatief me ook 8 september maar weer even afgemeld heeft als klant... Vandaar dat ik een brief kreeg van de netbeheerder met de waarschuwing dat als ik geen actie ondernam ik afgesloten zou worden. Dus maar weer in de telefoon geklommen en me nogmaals als klant in laten schrijven (met excuses van het huis, hoe had het kunnen gebeuren).. Het kostte me vanmorgen toch weer een kwartier om me aan te melden (a 10 cent per minuut (plus de kosten van het gebruik van uw mobiele telefoon).

- de basisschool in Delft: ik wacht nog op het telefoontje van de directrice die even contact met me op zou nemen omdat mijn dochter de school zou verlaten (maar ja die telefoon is inmiddels afgesloten :-))

- de onderwijsinspectie: omdat het plaatsen van mijn dochters bij een school in nijmegen niet zonder slag of stoot ging had ik even contact met ze gehad in augustus. Vorige week werd ik gebeld of alles inmiddels gelukt was en waarom mijn derde dochter niet ingeschreven stond bij een school... ik heb maar uitgelegd dat ik maar twee dochters had (maar het lag op het puntje van mijn tong om te zeggen: O maar die moet het huis schoonhouden).

En dan tot slot een positieve noot de beddenzaak Bosch bedden. Toen we daar ons nieuwe bed wilde kopen en we aangaven dat we het wel snel wilde hebben omdat we op luchtbedden sliepen zei de verkoopster ´Dat kan niet. De levertijd is minimaal 4 weken maar als u een bed bij ons besteld brengen we morgen bij u een tijdelijk bed met twee nieuwe matrassen die we dan weer omruilen als uw eigen bed er is....´ dat is nog eens service!

Picnic2008

2008-09-30T06:32:00.003+02:00

Foutje, oeps

2008-09-29T22:26:00.005+02:00

Een van de nare dingen van verhuizen is dat je een nieuw telefoonnummer krijgt. Toen de KPN ons het nieuwe nummer toestuurde heb ik meteen via google gekeken of het ergens op het internet vermeld stond, daarna via de omgekeerde telefoongids gekeken van wie het telefoonnummer eerder geweest was, allebeide actie leverde geen verontrustende informatie. Daarna mijn dochters (9 en 13) het nummer uit het hoofd laten leren.

Vanmiddag ging om 15 uur de telefoon, mijn jongste dochter was nog niet thuis uit de basisschool. Een ietwat geirriteerde schooljuf deelde mijn echtgenoot mee dat onze dochter al 7 keer had moeten nablijven maar dat ze hem iedere keer smeerde naar huis. Voor de zekerheid vraagt mijn verbrouweerde echtgenoot nog een keer over welke dochter het precies gaat, waarop de juf aan de andere kant geirriteerd zegt: "Josephine" . Op het moment dat mijn man uitlegd dat hij welliswaar vader is van twee dochters maar dat geen van beide josephine heet komt mijn jongste via de achterdeur binnen. Op de vraag of alles goed gegaan is op school antwoord ze "tuurlijk". Verhuizen....

PICNIC 2008: Trends of our time

2008-09-29T15:53:00.003+02:00

Michael Tchong founder of Ubercool besprak in zijn lezing 5 ubertrends (ubertrends zijn als ik het goed begrepen heb grote trends die veel kleine trends zullen veroorzaken):

ubertrend 1: the unhooked gen. Mensen zijn gewend 24 uur per dag toegang te hebben tot allerlei digitale diensten. Hun telefoon is hun gateway tot het internet. Dat dit ook nadelen heeft illustreerde hij met het voorbeeld van een engelse tiener die veroordeeld werd tot 10 jaar gevangenisstraf nadat ze een oudere vrouw doodgereden had omdat ze tijdens het autorijden sms-jes verstuurde.

ubertrend 2: digital lifestyle: hoe wij een worden met de computer (of het huwelijk tussen mens en computer). Tegenwoordig zijn er mensen die hun computer een naam geven bijv. my lappy(zie ook: de post van moqub) of die virtuele kleding voor hun digitale avatar kopen met echt geld....

ubertrend 3: time compression. Vandaag de dag slapen we gemiddeld 2 uur minder dan in 1920, die tijd die we door het niet slapen uitsparen spenderen we volgens Michael aan 'screensucking' en dit houden we vol door het drinken van veel koffie en energiedrankjes. Zelfs baby's schijnen minder te slapen (misschien teveel redbull via de borstvoeding gekregen?). Verder merken we het dat iedereen het druk heeft door de toenname van het geven van kadobonnen (is dit omdat iedereen het te druk heeft om een kado te kopen of omdat iedereen alles al heeft vraag ik me dan af). Een afkorting die het volgens Tchong helemaal gaat maken de komende tijd is dan ook CWOT (complete waste of time), zo'n product moet je je klant niet voorzetten.

ubertrend 4: Generation x-tasy. We krijgen te maken met de experience-economy en dus met belevenismarketing. Tegenwoordig kun je als ouders geen gewoon kinderfeestje meer geven maar het moet een 'beleving' zijn. Eenvoudige partijtjes zijn "borring". Vandaag vond ik toevallig hierover een boek: Cool, winst door belevenigmarketing van Diederick van Thiel.

ubertrend 5: fountain of youth, mensen worden steeds ouder en 60 jaar is de nieuwe 40 jaar. Hierdoor kunnen producten als Botox en brain age 2 zo goed verkocht worden. Een nieuwe trend is Tappening, het drinken van kraanwater.

Leuke lezing, lekker snel en to-the-point. Daar kan ik wel wat mee....

Picnic 2008: what will google do?

2008-09-29T12:41:00.003+02:00

Gisel Hiscock Google's European Director begon haar lezing met aan te geven wat de strategie van Google met betrekking tot innovatie is. Het veelgebruikte Mothership Model werkt voor Google niet mede omdat het grootste deel van de gebruikers niet engelstalig is. Daarom werkt Google met diverse idee-centra over de hele wereld. De negen stellingen die Google ingenomen heeft met betrekking tot innovatie zijn:
1) neem de beste in dienst en leg daarbij de focus op passie
2) iedereen kan bijdragen
3) deel alle informatie (dat geldt in ieder geval binnen het bedrijf :-))
4) iedere werknemer moet de visie van het bedrijf begrijpen (en omarmen)
5) pas ideeen indien nodig aan, help ze niet bij de eerste de beste tegenslag om zeep
6) snelheid is van belang, lanceer ideeen snel (dit kan bijvoorbeeld via Google Labs)
7) beslissingen worden genomen op basis van gegevens (data, data en nog eens data)
8) gebruikers komen als eerste (niet het geld)
9) medewerkers krijgen 20% van hun tijd om te spelen met nieuwe ideeen. Deze 20% projecten maken echt het wezenlijke verschil en resulteren in goede nieuwe producten. Voorbeelden van deze 20% projecten zijn: Google News, Google suggest en Google translation voor de Iphone.

Ik had (op basis van de titel van de lezing) verwacht dat er meer in gegaan zou worden op de nieuwe productideeen van Google. Helaas was dat niet het geval. Heel kort stipte Gisel nog wel even twee nieuwe producten van Google aan:
Android en de browser Chrome en werd de ideeenwedstrijd die google ter ere van haar 10 jarig bestaan heeft uitgeschreven genoemd. Meer informatie hierover is te vinden op de website: 10 tot de honderste.

Picnic 2008

2008-09-29T10:56:00.003+02:00

Vrijdag heb ik de laatste dag van Picnic 2008 bezocht. Ondanks het feit dat ik vorig jaar ook al naar de conferentie op het Westergasfabriek terrein geweest was had ik enige moeite om de juiste bus te vinden. Op het terrein werd ik net als vorig jaar enthousiast door de manier waarop deze conferentie opgezet is. Het is echt een happening. Vorig jaar wist ik nog niet goed wat ik ervan kon verwachten waardoor alles wat meer indruk op me maakte. Dit jaar kwam ik beter voorbereid in Amsterdam en wist ik van te voren al welke lezingen ik wilde bijwonen. De eerste lezing was die van Matt Hansen die over zijn project A Swarm of Angels vertelde, een project waarbij een £1 miljoen kostende open-source film gemaakt wordt. Een ultieme vorm van crowdsourcing waarbij leden van de community helpen de film vorm te geven.

Daarna kwam de presentatie over Sell-A-Bend, helaas werd de spreker gehinderd door technische tegenslag waardoor hij zijn presentatie in twee delen moest geven. Ik heb er wel bewondering voor om als je op het podium staat en getroffen wordt door dit soort tegenslag vrolijk te blijven doorpraten. Sell-A-bend is een initatief waarbij artiesten hun muziek kunnen plaatsen op de website en mensen die geloven in de artiest (de zogeheten believers) geld kunnen doneren. Als een bepaalde artiest een bepaalde hoeveelheid geld toegezegd heeft gekregen van de believers dan wordt er een album uitgegeven, de winst wordt verdeeld tussen de artiest en de believers. Crowdfunding een album dus. Een van de artiesten die zo al een album heeft kunnen maken is Julia Marcell, een zangeres uit Polen.

Eileen Griffin kwam vertellen over het mij al bekende initatief Blurb waarbij iedereen zijn eigen boek kan uitgeven. Via de speciaal down te loaden software kan iedereen zijn eigen boek opmaken. Ook werkt Blurb samen met partners zoals Flickr. Wat ik niet wist is dat dit initatief zo succesvol was, Blurb kent reeds een half miljoen klanten en 125 miljoen unieke titels.

ik beken...

2008-09-25T22:15:00.002+02:00

ik ben een prosumer tenminste dat las ik vandaag in het boek "interne communicatie als management instrument" van Huib Koeleman
Prosumers onderscheiden zich doordat ze vernieuwingen omarmen, proberen graag nieuwe dingen uit en houden van gadgets en uitdagingen. ze geven nieuwe houdingen, ideeen en gedrag door, verwachten als consument en als medewerker serieus genomen te worden (deze geldt vooral voor de KPN), verwachten goede service (!) en informatie (!!), zijn aangehaakt bij de nieuwste media en willen maximale controle over hun leven dmv informtie, communicatie en technologie. Ik geef het toe, ik ben een prosumer!

morgen: picnic 2008

2008-09-25T21:59:00.004+02:00

Vandaag naar utrecht geweest voor een vergadering van de UKB werkgroep innovatie. Gelukkig geen vertraging gehad onderweg. Hopen dat de NS morgen deze prestatie kan evenaren want ik moet vroeg op om naar Picnic in Amsterdam te gaan.

Hoe overleef ik ..... de KPN?

2008-09-22T15:08:00.002+02:00

Ik was van plan een positief stukje te schrijven over de KPN. Ik was aangenaamd verrast hoe snel de verhuizing van de telefoon geregeld was en vorige week vrijdag ontving ik eindelijk mijn internetpakket. Een grote doos waarin een viertal kleine doosjes zaten die elk duidelijk omschreven aangaven welke onderdelen ze bevatten en waar de doosjes voor diende. Bovendien een zeer duidelijke handleiding met de titel: Internet aansluiten, eenvoudig in 4 stappen.
Helaas moest ik afhaken bij stap 1: de poweradapter die geleverd werd was niet compatible met het modem en zelfs met brute kracht kreeg ik de stekker van de adapter niet in de ingang van het modem. Ik was nog vrolijk toen ik de klantenservice van KPN belde.... (tenminste toen ik ze voor de eerste keer belde). Na een flinke tijd wachten kreeg ik een medewerker aan de telefoon die me naar mijn probleem vroeg. Ik gaf toen voor het eerst die avond mijn persoonlijke gegevens (gelukkig kende ik mijn nieuwe postcode en telefoonnummer uit mijn hoofd) en kreeg voor het eerst te horen dat er iets 'raars' met mijn account aan de hand was en dat ze me zouden doorverbinden..... dat doorverbinden leidde ertoe dat de verbinding verbroken werd. Al iets minder vrolijk belde ik de KPN voor de tweede keer (inmiddels had ik nu al 20 minuten verspeeld). Weer mijn gegevens, weer dat is raar en ik verbind u door en weer verbroken. De teller stond inmiddels op 35 minuten. Tandenknarsten heb ik poging 3 ingezet. Weer mijn gegevens, weer dat is raar, weer we verbinden u door ... gelukkig werd de verbinding niet weer verbroken en hoefde ik slechts 15 minuten te wachten alvorens ik een hele aardige mevrouw aan de telefoon kreeg die met me meevoelde dat het allemaal mis liep maar die me toch echt weer terug ging doorverbinden naar de klantenservice en vervolgens de hoorn erop gooide. Boos, woedend en teleurgesteld nogmaals (inmiddels had ik 65 minuten aan de telefoongehangen en was nog niets opgeschoten) de klantenservice gebeld. De meneer die ik aan de telefoon kreeg had geen begrip voor mijn emoties en beloofde een nieuw modem te sturen en dat dat minimaal een week op zich zou laten wachten. Toen ik aangaf daar niet tevreden mee te zijn (nog een week zonder internet en de 75 minuten (a 10 cent per minuut) die ik aan de telefoon had moeten doorbrengen) vroeg hij me wat mijn probleem was: hij had toch een goede oplossing geboden. Op mijn vraag of ik een klacht kon indienen gaf hij het antwoord: "ja via onze website op het internet". Voor het eerst die avond heb ik toen maar de verbinding verbroken.

Delfts blauw

2008-09-16T14:08:00.002+02:00

Vanmorgen sprak ik met een collega in Nijmegen over het vermarkten van diensten van bibliotheken en we waren het er beide overeens dat je niet meer kon aankomen met een postertje en flyer maar dat je mensen moet prikkelen. In dat kader vind ik de promotie-actie die in Delft gehouden wordt om de nieuwe instructietool Tulib te promoten erg leuk: het grasdak van de TU Delft Library is versierd met blauwe tulpen. Niet alleen geeft het mooie plaatjes, volgens mij wordt de nieuwsgierigheid van mensen getriggerd. Het zal me niet verbazen als deze actie de krant haalt......

Hoe overleef ik....

2008-09-15T16:14:00.002+02:00

Hoe overleef ik zonder internet. Door de verhuizing naar Nijmegen heb ik door de week in mijn vrije tijd geen toegang tot internet meer: en dat is wennen. Ondanks het feit dat ik wel TV heb (zowel op mijn mobiel (ja ik ben een van die tien duizend early-adapters) als via digitene) heb ik toch het gevoel telkens iets te missen (het laatste nieuws, het weer (vrijdag ging ik dus ook onvoorbereid op de regen naar mijn werk en kwam doornat thuis) en vooral mijn mail.......
Aan de andere kant houd ik zo wel weer tijd over voor de meer belangrijkere dingen in het leven zoals daar zijn: de was, het huishouden, de ramen en de kinderen want die moeten door het gebrek aan internet ook bezig gehouden worden.
Gelukkig heb ik in de weekenden in Delft nog wel internet want ondanks het feit dat ik uit dienst ben bij de TUD heeft Ipact de stekker er nog niet uit getrokken.

De eerste drie dagen....

2008-09-04T08:25:00.002+02:00

De eerste drie dagen zitten erop. Maandag is alles volgens schema verlopen, ik begon om half 9 aan mijn eerste werkdag bij de Universiteitsbiblitoheek Nijmegen terwijl Ad en de kinderen in een bestelbus met de hoogst noodzakelijke benodigheden richting ons nieuwe huis in Nijmegen reden. Om half 11 kregen we daarvan de sleutel. Toen ik aan het einde van de middag thuiskwam was alles uitgepakt en de bus in Arnhem ingeleverd.
De eerste drie dagen bestonden vooral uit het voeren van gesprekken en het werkend krijgen van mijn mail. Ik heb nu ook een officiele RU-medewerkers pas en kom daarmee in aanmerking voor het goedkopere tarief in de kantine, helaas heb ik tot nu toe weinig tijd gehad om daar naar toe te gaan.
De selexys kadokaart die ik bij mijn afscheid in Delft kreeg is inmiddels nuttig besteed aan nieuwe boeken zodat ik in de avonden ook voldoende te doen heb want internet hebben we nog niet....

Wetenschappers en hun data

2008-09-01T07:52:00.003+02:00

Hoe wetenschappers met hun data omgaan en hoe ze tegen datamanagement aankijken valt te lezen in het rapport "Investigating Data Management Practices in Australian Universities". dit rapport beschrijft de uitkomsten van een enquete die bij drie verschillende Australische universiteiten is uitgezet. Uit dit rapport blijkt ondermeer dat er nog heel veel onduidelijkheid is over data (wat is digitale data?, wie is de eigenaar van deze data?) en dat het nog niet goed geregeld is met het data-management en de duurzame opslag van deze data, een beeld dat ook naar voren kwam in de gesprekken die we in Delft gevoerd hebben met wetenschappers over hun datasets.

Nijmegen

2008-08-31T20:25:00.002+02:00

Daar zit ik dan, in een hotel in Nijmegen. Thuis is alles opgeruimd, huis te koop. Morgen krijg ik de sleutel van ons nieuwe (huur)huis. Vanaf dat moment leef ik door de week in Nijmegen. Mijn oudste dochter is al, gelukkig konden we nog een school vinden die plaats had, een aantal scholen gaven aan vol te zitten. De jongste heeft na veel gezoek ook een basisschool gevonden. Morgen woon ik dus officieel in Nijmegen: het zal wel even wennen zijn.

mijn afscheidsblog

2008-08-31T20:20:00.002+02:00

Het is zover, afgelopen donderdag heb ik afscheid genomen van mijn collega's in Delft. Op mijn laatste werkdag had ik nog tot 16 uur een stuurgroepvergadering van het 3TU.Datacentrum, daarna in het barretje in de TU Delft Library een afscheidsreceptie gehouden. Veel mooie woorden, veel fijne collega's de hand kunnen schudden. Als afscheid kreeg ik een Blog kado. In deze blog hebben mijn collega's stukjes voor mij geschreven, enorm leuk. Ik ben er echt erg van onder de indruk en heb me kostelijk vermaakt. Gelukkig was een van mijn collega's zo slim om te bedenken dat ik een google alert op mijn naam heb staan en ze dus de blog pas op het allerlaatste moment openbaar konden maken..... Daardoor bleef het een grote verrassing...............

voor onderweg

2008-08-17T19:02:00.002+02:00

Omdat de treinreis tussen Delft en NIjmegen toch best wel lang duurt heb ik een nieuwe mobiele telefoon met televisie aangeschaft. Mijn eerste ervaringen zijn positief: de ontvangst is goed (je moet alleen niet in een dubbeldekker onderin gaan zitten en op een klein stukje bos na kan je de hele treinreis tv kijken). Jammer vind ik het dat nederland 2 niet in het pakket zit.....Ook nuttig nu de olympische spelen er zijn, gisteren in de auto heb ik me geen moment verveeld :-) en tijdens de rookpauze van mijn collega Mo konden we afgelopen donderdag toch de judowedstrijd die nederland brons opleverde volgen...

TU Delft Library: Under construction

2008-07-21T13:10:00.003+02:00

Afscheid

2008-07-16T16:01:00.004+02:00

Toch wel een beetje vreemd: binnenkort werk ik hier niet meer. Na 7 jaar bij de TU Delft Library (aka de BTUD aka de bibliotheek TU Delft) gewerkt te hebben wordt het tijd voor wat nieuws. Nog snel even een foto genomen van mijn werkplek....

Supercrunchers

2008-06-12T21:16:00.002+02:00

Een collega tipte mij over het boek Supercrunchers (how anything can be predicted) van Ian Ayres. Omdat bij Bol de levertijd na het plaatsen van mijn bestelling werd verdubbeld heb ik de bestelling geannuleerd. Helaas hadden ze het boek ook niet op voorraad in Delft. Vandaag liep ik bij toeval tegen de luisterversie van het boek aan dat ook nog eens veel en veel goedkoper was dan de gedrukte uitgave.... ik ben benieuwd.

Bezoek KNMI

2008-06-11T13:46:00.001+02:00

Verleden week ben ik op bezoek geweest bij het KNMI in de Bilt. Het KNMI heeft het datacentrum Kodac dat een aantal metreologische datasets bevat. Omdat we in 3TU verband ook bezig zijn met het opzetten van een datacentrum leek het me een goed idee eens met het KNMI te praten.

Omdat de buschauffeurs staakte heb ik mijn vouwfiets maar meegenomen en ben ik van Utrecht naar De Bilt gereden. Het KNMI zit daar in een geweldig mooi pand, een beetje verscholen in het groen. De oprit op het terrein is beschilderd met isobaren, het geeft meteen aan bij welke organisatie je binnenkomt.

Kodac is het dataportaal van het KNMI. Het is de bedoeling dat Kodac zich de komende tijd meer datasets gaat bevatten en dat de functionaliteit uitgebreid wordt. De meeste datasets in Kodac zijn vrij toegankelijk. Om van het datacentrum gebruik te kunnen maken is wel een registratie noodzakelijk omdat onderzoeksgroepen vaak willen weten wie er aan de data zitten. Er vindt echter geen check op de ingevoerde gegevens plaats. Als je je naam, e-mail adres en organistie gegevens achterlaat krijg je een inlog waarmee je toegang krijgt tot de gegevens. Voor de authorisatie wordt A-Select gebruikt.

In Kodac kun je via browsen de datasets bereiken, een zoekfunctionaliteit ontbreekt in het dataportaal.

Een van de problemen waar men bij het KNMI tegenaan loopt en wij bij het datacentrum ook is dat het moeilijk is om datasets aangeleverd te krijgen. Voor het aanleveren van datasets aan een data-archief is een flinke inspanning van de onderzoeker noodzakelijk en hij is vaak niet degene die vruchten van dit werk plukt: het voordeel van opslag in het data-archief is voor degene die de dataset wil hergebruiken.

In het najaar van 2008 zal het KNMI een tweede datasite opleveren. Via deze site worden de onderzoeksgegevens die in Cabauw gemeten worden toegankelijk gemaakt. In Cabauw (een plaats vlak bij Lopik) doen een 8 tal instituten waaronder TUD, ECN, ESA, Wageningen, RIVM onderzoek naar de atmosfeer.

Naar ik begrepen heb zijn de plannen om een zoekinterface te ontwikkelen voor de Cabauw datasets waarmee gezocht kan worden op o.a. trefwoorden, onderwerp, categorieen en tijd. Per dag wordt aan de datasets automatisch metadata toegevoegd waarin de dagkarakteristieken zijn opgeslagen. Hierdoor kun je eenvoudig zoeken naar datasets gemeten op bijvoorbeeld een stormachtige dag. Ook zijn er metadatavelden voor de constraints (access, use, other). De datasets worden opgeslagen in netcdf formaat.

Wat betreft het hergebruik van de door het KNMI aangeboden datasets: doordat de eindgebruiker een inlogaccount moet aanvragen is er enig inzicht in wie de datasets gebruikt. Echte regels met betrekking tot het gebruik en het citeren van datasets zijn er nog niet.

Stille getuigen...

2008-05-15T20:37:00.005+02:00

Deze stille getuigen van de brand liggen verspreid in de weilanden rond Delft Zuid. De TU Delft roept mensen op om boeken, aantekeningen en andere zaken van TUD medewerkers die gevonden zijn naar de Aula van de TU Delft te brengen.

Ondertussen is duidelijk dat de stoelencollectie gered is en ook voor de bibliotheek is nog hoop als we de woordvoerdster van de brandweer mogen geloven (zie video van de volkskrant).

Bouwkunde brand

2008-05-13T17:29:00.005+02:00

Vanaf vanmorgen staat het gebouw van de faculteit Bouwkunde in de brand. Op het dak van de bibliotheek staan veel kijkers. Even na half 5 stortte een gedeelte van het bouwkunde gebouw in.

Op de laagbouw in EWI waar ik op dat moment in vergadering was was het instorten goed te horen en te voelen. De waardevolle collectie die in de bouwkunde bibliotheek opgeslagen lag is vrees ik verloren gegaan....

IATUL 2008 dag 4: Tulpen uit....

2008-05-03T08:56:00.002+02:00

Op de laatste dag van de IATUL conferentie in Auckland mocht ik de nieuwe online instructiesite TULIB die bij de TU Delft Library ontwikkeld is presenteren in een plenaire sessie. Het project dat onder leiding stond van mijn collega maar omdat zij er geen behoefte aan had de halve wereld rond te reizen (begrijpelijk) mocht ik de honours waarnemen. Ik was goed voorbereid afgereist naar Nieuw Zeeland: presentatie op memorystick (in zesfout), op laptop, cd, dvd en via e-mail al vooruitgestuurd. Van te voren hadden we aangegeven dat we een live demo zouden willen verzorgen en dat we daarvoor internettoegang nodig hadden in de zaal. Helaas bleek kort voor aanvang van het programma dat de internetconnectie in de zaal het niet deed waardoor er van een live demo geen sprake kon zijn en ik moest terug vallen op de mockup demo die ik in powerpoint gemaakt had. Na een korte inleiding waarin ik het een en ander verteld heb over het project kwam de demonstratie van de tagcloud die ontwikkeld is samen met Collexis en die voor de navigatie op de website zorgt, de flash-filmpjes op de website die zowel dienen als demonstratie is als oefening en de externe links die in Del.icio.us bijgehouden worden. Daarna kort nog wat verteld over de klantparticipatie gedurende het project en de prijsvraag die we uitgeschreven hebben om een naam te verzinnen voor de online instructietool. Tot slot kon ik nog wat vertellen over het Gaming Project van mijn andere collega Moqub en een paar plaatjes van de game laten zien. Keurig binnen de tijd kon ik afsluiten en de reacties na afloop waren gelukkig positief, nog een aantal kaartjes uit kunnen wisselen hopelijk kunnen we daar nog een followup aangeven. De presentatie komt binnenkort op de IATUL website.

IATUL dag 2: sociaal programma

2008-04-28T19:05:00.004+02:00

De tweede dag van de IATUL conferentie werd afgesloten met een borrel in het Auckland War Museum en wel in de panorama zaal. Een prachtig gebouw met mooi 360 graden uitzicht over Auckland. Ter vermaak trad een Mauri Dansgroep op.

IATUL 2008: AUT zo kan het ook

2008-04-28T18:55:00.003+02:00

Ook een manier om je bezoekers op beveiligingscamera's te wijzen. of toch iets anders?

IATUL dag 2: Geoinformatics

2008-04-28T18:35:00.003+02:00

Een leuke en leerzame lezing werd gegeven door Michael Fosmire (Purdue University) met als titel: Creating a culture of data integration and interoper-ability: librarians and Earth Science Faculty collaborate on a geoinformatics course.
Michael begon zijn lezing met te vast te stellen dat: "e-science requires data-savy researchers but instructions to create those researchers are not well developed." Bij Purdue hebben ze daar wat aan gedaan en is de cursus Geoinformatics in het leven geroepen. Deze cursus werd gegeven aan advanced undergraduate en graduate students. 3 studiepunten, 2 uur college per week, 3 uur labwerk per week. Er waren toen de cursus voor het eerst gegeven werd 12 studenten die zich hadden aangemeld voor dit studieonderdeel. Tijdens deze cursus wordt er aandacht besteed aan:
- data verzamelen
- data analyse
- data management
- data curation en preservation
- data visualisatie

Aardwetenschappen is een data-intensief onderzoeksgebied en leent zich daarom uitstekend voor zo'n cursus. Probleem was echter wel dat er geen tekstboek op dit gebied beschikbaar was. Tijdens de cursus wordt aan studenten gevraagd om datgene wat ze geleerd hebben tijdens het college te integreren in een onderzoeksopdracht. De cursus is naar ik begreep positief ontvangen en een goed voorbeeld van een vorm van nieuwe dienstverlening waarin de bibliotheek zou kunnen participeren. Dat de bibliotheek zich zou moeten bezig gaan houden met data en datamanagement kwam ook later op deze conferentiedag nog weer naar voren. Er werd zelfs gesproken over "Teaching Good Data-Hygiene". Steeds meer bibliotheken bekijken de mogelijkheden om iets met Data te gaan doen.

IATUL dag 4: "Web 2.0 for learning discovery"

2008-04-28T11:44:00.002+02:00

Joan Lippencott opende de 4e dag van de Iatul conferentie die in het teken van Learning Discovery stond. In haar toespraak stelt Joan dat de huidige generatie NetGen Studenten de toekomstige generatie NetGen scientists zal vormen en dat we daar als bibliotheek klaar voor moeten zijn. Blijven we als bibliotheek onze studenten klaar stomen voor de 20e eeuw of willen we ze klaarstomen voor de 21e eeuw?

Als inleiding geeft Joan een overzicht van een aantal karakteristieken van de NetGens (aka Millenials aka Digital Natives aka GenY aka NextGen aka DotNets aka "ScreenAgers"):
- altijd verbonden
- multitasking
- visueel ingesteld
- gebruikers sociale netwerken
- learning by doing
- houden van samenwerken
- zowel producenten als consumenten van content.

Een leuk voorbeeld van studenten die zowel consumenten als producenten zijn is het youtube filmpje dat gemaakt is door medische studenten van de University of Alberta over Wenckebach een hartafwijking. Al rappend noemen de studenten alle symptomen van deze afwijking.

Wat kan een bibliotheek nu doen om aantrekkelijker te worden voor de NetGen studenten?
Een van de dingen die de bibliotheek zou kunnen doen is meer tijd stoppen in het tentoonstellen van het werk van studenten.
Bovendien kun je als universiteit in spelen op het feit dat studenten steeds meer gebruik maken van mobiele devices. De bibliotheek van de Universiteit van Alberta heeft bijvoorbeeld een speciale PDA zone.

Een aantal universiteiten hebben al een eigen kanaal op Itunes. We zouden als bibliotheken ook een stapje verder kunnen gaan: hebben we als bibliotheken geen rol te spelen in het duurzaam archiveren van al dit materiaal?

Andere interessante initiatieven die Joan noemde:
De NCSU heeft een webapi gemaakt op de catalogus. Bij de NCSU hebben ze ook een pagina die realtime een overzicht geeft van de beschikbaarheid van de computers.
Veel bibliotheken lenen al portable devices uit maar adverteren het slecht. Bij NCSU hebben ze hier ruim aandacht aan besteed op hun website .

IATUL dag 4: Discovering the Library

2008-04-28T10:55:00.002+02:00

Dr. Ellen Safley gaf in de middag van 24 april een lezing over de initatieven die de bibliotheek van de University of Texas genomen heeft om het gebruik van de catalogus te verbeteren. De titel van de lezing was: "Discovering the Library: finding the hidden barriers to success the catalog." In deze lezing werd niet een nieuw next generation catalogus interface getoond maar gaf Ellen aan wat er door de Catalog Committee allemaal gedaan was om het gebruik van het huidige interface te verbeteren. Het blijft altijd interessant om te horen dat de taal die in de meeste catalogie gebruikt worden totaal niet aansluiten bij de belevingswereld van de gebruiker. Met behulp van focus groups is de bibliotheekcatalogus getest. Ellen merkte hierbij op dat het zeer waardevol was dat er tijdens deze gebruikerstesten ook bibliotheekpersoneel aanwezig was om te observeren omdat ze hierdoor wel extra met hun neus op de feiten werden gedrukt.
Door een aantal eenvoudige aanpassingen in het jargon (verwijder termen zoals Recall, On Hold, returned en pas buttons aan (vervang 'Patron button' door 'My account' button, verwijder button 'Staff view') werden al betere resultaten gekregen.

IATUL dag 4 "Leveraging leverage"

2008-04-28T10:26:00.004+02:00

Op de 4e dag van de IATUL conferentie gaven Anne Horn en Sue Owen (Deakin University, Australie) een presentatie met als titel: "Leveraging Leverage - how strategies can really work for you". In deze presentatie tonen de sprekers een aantal initiatieven die genomen zijn bij de bibliotheek van de Deakin University waaronder:
- promotiefilmpje op YouTube
- een bibliotheek profielsite op Facebook
- een applicatie waarmee je vanaf de Facebook pagina kunt zoeken in de Bibliotheekcatalogus
- een IGoogle gadget
- een gedeelte op de bibliotheek website (Library Labs) waar experimentele producten aangeboden worden (vergelijkbaar met de Newton Site van de Library TU Delft)
- Een Subject guide Medicine gemaakt met SpringShare
- een homepage die vooral gericht is op het vinden van boeken, tijdschriften

Ook worden vanaf de website regelmatig kleine polls aangeboden, die vooral door studenten erg leuk gevonden worden en waarmee je snel kunt polsen of een bepaald idee of een bepaalde dienst gewaardeerd zal worden.

Een van de andere interessante projecten die tijdens deze lezing genoemd werd is Scriblio, een open source CMS en OPAC met faceted search en browsing. Scriblio is gebasseerd op WordPress en is een project van Plymouth State University. Er zijn al een aantal bibliotheken die werken met Scriblio:
- Bibliotheek van HongKong
- Cook Memorial Library

Op Flickr staat een fotostream met fotos van Scriblio interfaces.

IATUL dag 2: Bibliotheek bezoeken

2008-04-28T08:52:00.006+02:00

Op de tweede IATUL-dag (22 april 2008) was er in het programma een bezoek aan twee bibliotheken van de University of Auckland opgenomen. Samen met een aantal andere congresbezoekers heb ik de Engineering Library en de Kate Edger Information Commons bezocht.

De Engineering Library is een druk bezochte (3000 bezoekers per dag) bibliotheek die nog echt eruit ziet als een Bibliotheek. Wel zie je dat er wat geexperimenteerd wordt met nieuwe elementen. In de bibliotheek is bijvoorbeeld het “Creativity Centre” gevestigd, een hoek waar studenten gebruik kunnen maken van constructiespeelgoed om constructies te maken. De bibliotheek heeft ook wedstrijden uitgeschreven, gesponserd door de fabrikant van het constructiespeelgoed, en de inzendingen worden aan het begin van de bibliotheek ten toon gesteld. Verder hangt aan een van de muren van de bibliotheek een aantal posters die studenten bij een van de vakken gemaakt hebben.

De Information Commons deed mij echt versteld staan: wat een levendigheid. De enige bibliotheekfaciliteiten die in dit centrum gevestigd zijn is het uitleenpunt van studiemateriaal dat maximaal twee uur geleend kan worden. Verder zit de Information Commons gevestigd in een gebouw waar ook allerlei andere studentenfaciliteiten zitten (o.a. apotheek, dokter, mobiele telefoon winkel, boekwinkel, supermarkt, kapper, bank en natuurlijk een koffiehoek)

Er wordt veel gewerkt met studenten focusgroepen om de dienstverlening. De Information Commons bestaat uit viertal etages waarvan de laatste een stilte-etage is. Veel groepswerkplekken. Eten en drinken is overal toegestaan en de ervaringen met het toelaten van voedsel zijn goed: volgens onze gids is het nog niet een keer voorgekomen dat een computer vernield is door het per ongeluk laten vallen van drinken.

Te Punga: uitleg van de bibliotheekcatalogus aan de Netgeneration

2008-04-27T09:46:00.004+02:00

In de Bibliotheek van de University of Auckland hebben ze de Te Punga, een tutorial waarmee ze de NetGen de bibliotheek Catalogus proberen uit te leggen, ontwikkeld. Met een minimum aan tekst wordt in stripverhaal vorm uitgelegd hoe je boeken en tijdschriften kunt opzoeken via de catalogus. Ik ben er nog niet uit of ik al het scrollen om het verhaal te kunnen volgen wel prettig vind maar het is in ieder geval anders dan anders en leuk om een keer te zien.

IATUL 2008 dag 1: Digitale strategie

2008-04-23T04:34:00.002+02:00

de eerste dag van de Iatul conferentie stond in het teken van Digitale Strategie. Op de conferentie zijn 28 landen vertegenwoordigd, het totaal aantal deelnemers is 170. Na de opening en het welkom door Derek McCormack (vice voorzitter AUT university) en Maria Heijne (president IATUL) hield Prof Ian Shirley een lezing over "Public Policy Experiments in the New Zealand laboratory". Helaas ging veel van zijn lezing aan mij als niet Nieuw-Zeelander voorbij. Daarna waren er keynotes van Paul Ayris (University College London) en Paul Reynolds (library and information Advisory Commision New Zeeland).
Paul Ayris begint met te vertellen dat zijn universiteit het erg goed doet in de rankings en dat ze hopen dat ze met de bibliotheek strategie bij kunnen dragen aan deze goede positie. Paul legt uit dat ze bij de bibliotheek van systeem georienteerd denken naar een user centred approach gegaan zijn en stipt een aantal voorbeelden aan. Daarna noemt hij enkele ervaringen die er bij zijn bibliotheek opgedaan zijn met e-books: de meest populaire e-books zijn tekstboeken maar die zijn nog maar weinig voorradig. Daarna komen naslagwerken en research monografieen. E-books zijn verreweg het populairst bij de generatie die jonger is dan 35. Als grote voordelen van e-boeken noemen de gebruikers: het gemak waarmee er copieen gemaakt kunnen worden, de up-to-date-ness. Nadelen zijn het gemak van het lezen.
Ook heeft Paul het in zijn lezing over de formule die ontwikkeld is om de kosten van het preserveren van digitaal materiaal te berekenen. Deze formule laat o.a. zijn dat voor een website die 20 jaar opgeslagen wordt preserveren 60% van de kosten beslaat. (www.life.ac.uk).
MOmenteel wordt de formule getest aan de hand van meer case studies oa. voor primaire data.
Paul Reynolds spreekt over Nieuw Zeelands digitale strategie (versie 1.0) (www.digital-strategy.govt.nz). Hierin staan de 3 c's centraal (connection, confidence en content). In versie 2 van deze strategie is er nog een C bijgekomen: Collaboration. Reynolds pleit er verder aan de hand van een verhaal over de 5 jarige charlie die digitaal opgroeid voor dat we nu verantwoordelijkheid moeten nemen en bij moeten dragen aan de toekomst en het niet aan Charlie moeten overlaten. We moeten zelf nu de toekomst creeeren.

IATUL 2008 dag 1

2008-04-22T10:11:00.002+02:00

Auckland Dag 2

2008-04-20T20:38:00.003+02:00

Vandaag met Wilma en een hele noorse delegatie met de Ferry naar Devonport gevaren. Devonport is een historisch stadje aan de zee dat met 12 minuten varen bereikt kan worden. Na een bezichtiging van het stadje ook nog op twee vulkanen geweest. Aan het eind van de middag geregistreerd voor het congres en een Maori welkomsceremonie meegemaakt, waarbij we een speech kregen in Maori, gezongen hebben en onze gastheren/vrouwen begroet hebben met een neushug. Daarna een receptie en een rondleiding door de bibliotheek van de technische universiteit van Auckland (AUT). Grappig om te zien dat alle bewegwijzering tweetalig is. In de bibliotheek is ook een speelruimte voor kleine kinderen, zodat de ouders ongestoord kunnen werken. Vandaag de eerste dag van de conferentie die in het teken staat van Digitale Strategie. Morgen heeft als titel: Research Discovery en dan komen er veel lezingen over e-science, e-research.

Auckland

2008-04-19T01:49:00.002+02:00

Voor de Iatul conferentie 2008 ben ik momenteel in Auckland (Nieuw Zeeland). 20 uur in het vliegtuig of eigenlijk 2x10 uur want ik had een tussenstop in Shanghai zijn me meegevallen. De enige tegenvallers waren dat we met een vertraging van 40 minuten vertrokken vanaf schiphol en ik in Shanghai in tegenstelling tot wat me verteld werd op Schiphol wel zelf mijn koffer op moest halen en opnieuw moest inchecken. Hiervoor moest ik wel eerst door de douane en dat betekent: een stempel in mijn paspoort, allerlei formaliteiten, koffer ophalen, achteraan aansluiten in de veel te lange rij om in te checken, wachten, wachten, inchecken en vervolgens weer door de douane, weer allerlei formulieren invullen, braaf kijken om vervolgens weer door de security check te moeten. Bij de security check kreeg ik nog een mobiele telefoon aangereikt die niet van mij was dus die heb ik maar gewijgerd. Vanaf Shanghai is het nog 10 en een half uur vliegen. Gelukkig hadden we aan boord van Air New Zealand wel prive schermpjes waarop we films konden kijken: helaas was er weinig van mijn gading bij. Ik heb dus eerst maar 4 afleveringen Top Gear gekeken. De enige detective die aangeboden werd is MidSumer Murders, en dat is de enige serie waarbij ik in slaap val: wat in dit geval niet al te erg was. Om 5 uur locale tijd ben ik geland in Auckland. Onderweg ben ik er achtergekomen dat het tijdsverschil met nederland 10 uur bedraagt. Om 6 uur door de douane waar de bagage gecontroleerd werd om er zeker van te zijn dat ik geen voedingsmiddelen het land mee inneem. Meteen maar een taxi genomen naar het hotel. Vanmorgen ga ik Auckland maar een beetje bekijken, de radio-toren op en hopen dat ik wakker blijf. Morgenochtend nog vrij, morgenmiddag begint de inschrijving voor het congres.

2008-03-28T08:05:00.001+01:00

De powerpoints van de presentaties van het symposium "Interviews uit de kast" van 14 maart 2008 staan inmiddels op de website van DANS:
http://www.dans.knaw.nl/nl/dans_symposia/2008_1/

Studiedag "Interviews uit de kast" 14 maart 2008

2008-03-24T21:22:00.002+01:00

Studiedag "Interviews uit de kast" 14 maart 2008
Deze studiedag werd georganiseerd door DANS bij NWO in Den Haag en bestond uit een keynote en zeven lezingen. Het onderwerp van deze studiedag was het hergebruik van interviewdata.

De eerste lezing van de dag had als titel “Issues in archiving and re-using qualitative data” en werd gegeven door - Dr. Louise Corti, UKDA (http://www.data-archive.ac.uk/).

Het UK Data Archive (UKDA) is curator van een grote collectie digital dataset afkomstig uit de sociale wetenschap en humaniora in het verenigd koninkrijk. Via de data catalogus die meer dan 5000 verschillende datasets bevat kan gezocht worden naar datasets voor onderzoek of onderwijs doeleinden. Zoeken in de catalogus is vrij, om toegang te krijgen tot de ruwe data moet je je registreren. De catalogus bevat verschillende type data:
1. Kwantitatieve data (gecodeerde numerieke response op surveys met een apart record voor elke individuele respondent). Data formaten zijn SPSS, Stata en tab gescheiden formaten.
2. kwalitatieve data (diepte interviews, dagboeken, antropologische veld notities en complete antwoorden op vragenlijsten). Data formaten zijn bijvoorbeeld Excel, Word en RTF
3. multimedia een klein aantal van de datasets bevatten image files, zoals bijvoorbeeld foto’s en audioclips.
4. niet-digitaal materiaal
Papieren media zoals foto’s, rapporten, vragenlijsten en transcripties.
Analoge audio of audiovisuele opnames

Kwalitatieve data kunnen voor verschillende doeleinden hergebruikt worden:
· voor het beschrijven van een context
· vergelijken van onderzoeken, follow up studies
· voor het opnieuw analyseren, secundaire analyse
· bestuderen van onderzoeksmethodologie
· replicatie/verificatie van een publicatie
· onderwijs

Kwalitatieve data bevindt zich bij:
· onderzoekers, bij onderzoekgroepen.
· universitaire archieven
· bibliotheken, musea
· data archieven, digitale bibliotheken.

Er zijn verschillende redenen om onderzoeksdata niet te delen: ·culturele redenen (wetenschappers zijn het niet gewend te doen), er is geen gestandaardiseerde databeschrijving, geen goed gedocumenteerde onderzoeksmethode, speciale relatie tussen wetenschapper en deelnemer (geheimhouding, privacy).
Ook zijn er veel redenen om onderzoeksdata niet her te gebruikenconstraint of information, eigenaarschap van de data, onzekerheid over vrijgeven van de eigen onderzoekspraktijk, mogelijkheid tot misinterpretatie, “no data suits my needs”, het kost meer tijd om andermans data te gebruiken.

Consentformulier: vaak doen wetenschappers hier moeilijker over dan de deelnemers aan het onderzoek.Are these data yours? De geïnterviewde behoud het copyright over zijn eigen woorden.Een probleem bij het hergebruiken van kwalitatieve data is dat de wetenschapper die de data wil hergebruiken niet bij het interview aanwezig is geweest daardoor mist hij/zij essentiële informatie (non verbale communicatie). Dit kan opgelost worden door gebruik te maken van video, het annoteren van data, context aan data toevoegen op alle niveaus en het toevoegen van een interview met de interviewer.

ESDS heeft veel inspanning verricht om geldschieters te overtuigen dat ze de voorwaarde moeten stellen dat de data van het onderzoek dat door hun gefinancierd wordt aan het data-archief aangeboden moet worden. Momenteel is de stand van zaken zo dat alle data aangeleverd moet worden aan het archief maar het archief neemt niet alle data op. Er zijn acquisitiecriteria opgesteld.
Voor opname in het archief worden o.a. de volgende criteria gehanteerd:
· het relatieve belang van de studie
· of het materiaal dat aangeleverd wordt complementair is aan al eerder opgenomen studies
· het onderwerp
· rijke diepte-interviews

Ook niet-digitaal geboren materiaal wordt opgenomen (papieren archief). Materiaal dat niet opgenomen wordt wordt doorgestuurd naar UKDA. UKDA heeft met behulp van Fedora een self archiving systeem ontworpen. De data wordt na het insturen verwerkt er vindt error-checking plaats, formatering en de access condities worden toegepast.

De ervaringen die opgedaan zijn met het verkrijgen van data: zit een lange tijd tussen het lokaliseren van data en het daadwerkelijk verkrijgen van de data. Het is een pijnvol proces voor de wetenschapper om zijn/haar data los te laten.
Als je eenmaal grote namen opgenomen hebt in het archief komen andere wetenschappers toch ook wel over de brug met hun data (“Don’t you want mine?”). Het is eenvoudig om de data te krijgen als de wetenschapper eenmaal met pensioen gaat.

Hergebruik van kwalitatieve interviews: mogelijkheden en beperkingen - Prof Dr. Aafke Komter, Universiteit Utrecht

Aafke komter ging in aan de hand van een studie die bij het NKFS gedaan werd naar familierelaties in op een aantal vragen rondom hergebruik van kwalitatieve interviews:
In hoeverre is het hergebruik van kwalitatieve data zinvol en mogelijk? Een van de punten die bij deze vraag naar voren kwam was dat de opzet van het onderzoek consequenties heeft voor de mogelijkheden van hergebruik. Een onderzoe met een specifieke vraagstelling gericht op diepgang levert slechts beperkte informatie in de breedte. Het gebruik van een kleine en vaak bewust selectieve steekproef beperkt de (her)bruikbaarheid. Bovendien is de analyse vaak tijdrovend.
Het aanbieden van kwalitatieve data biedt de volgende mogelijkheden:
· Valideren resultaten van een onderzoek
· Illustratie bij onderzoek over hetzelfde of soortgelijk thema
· Verkrijgen complementaire informatie (verdieping)
· Genereren van hypotheses voor nieuw onderzoek

Waar moet je bij de dataverzameling op letten met het oog op hergebruik van de data, (zoals privacy, kwaliteitscontrole en responseverantwoording?). De meeste respondenten vinden het privacy issue echter niet zo’n groot probleem.
Case study: hergebruik van de collectie van de Stichting Mondelinge Geschiedenis Indonesië - Drs Eveline Buchheim, NIOD

Drs Eveline Buchheim vertelde in haar lezing haar ervaringen met het hergebruik van de collectie van de Stichting Mondelinge Geschiedenis Indonesië voor haar onderzoek naar koloniale huwelijken. Het gebruik van mondelinge geschiedenis als bron voor haar onderzoek biedt haar boeiende mogelijkheden , maar kent ook beperkingen: Een van de problemen waar ze tegenaan liep was dat van de interviews geen transcripties beschikbaar waren waardoor het zoeken in het archief niet goed mogelijk was. Omdat het om een collectie van 3000 uur persoonlijke verhalen ging was het beluisteren van al het materiaal onmogelijk en moest een eerste selectie op basis van de samenvattingen gemaakt worden.
Dit bleek meteen een groot probleem: hoe kun je uit zo’n omvangrijke collectie het waardevolle materiaal halen als je niet kunt zoeken in transcripties? Verder moet je wel vertrouwen hebben in de interviewer en de beheerder van de collectie om zo’n collectie voor je onderzoek te gebruiken.

Voordeel het gebruik van deze collectie is dat je toegang hebt tot informatie vaak op een andere manier niet te verkrijgen is: het is dit of niets.

Secondaire data-analyse van kwalitatieve data - Dr Harry van den Berg, VU Amsterdam
In kwantitatief surveyonderzoek is secondaire data-analyse een algemeen erkende praktijk. Het nut is onomstreden: Secondaire analyse biedt de mogelijkheid om 1) de geldigheid van aanvankelijk getrokken conclusies te toetsen door het gebruik van andere analysemethoden, 2) de eerder getrokken conclusies nader te verdiepen en aan te vullen door andere kenmerken van de verzamelde data in de analyse te betrekken en 3) de data te gebruiken ten behoeve van (geheel) andere onderzoeksdoelen dan het doel waarvoor ze aanvankelijk verzameld werden. Dezelfde mogelijkheden gelden in principe ook voor secondaire analyse van kwalitatieve interviewdata. Desondanks is secondaire data-analyse niet erg gebruikelijk bij kwalitatief onderzoek. Naast voor de hand liggende redenen – zoals de moeilijkheden bij het waarborgen van anonimiteit van geïnterviewden – is er ook sprake van een wijd verbreide methodologische scepsis jegens de mogelijkheden van secondaire analyse van kwalitatief onderzoek. Die scepsis heeft vooral betrekking op het veronderstelde risico van decontextualisering: Is secondaire analyse van eerder verzamelde data mogelijk zonder diepgaande kennis van de context waarin die data ‘verzameld’ werden? Die vraag wordt niet eenduidig beantwoord. Over de rol van contextualisering bij kwalitatieve data-analyse bestaan grote meningsverschillen. In deze bijdrage zal nader ingegaan worden op het veronderstelde risico van decontextualisering en de verschillende theoretisch-methodologische opvattingen over de rol van de context bij de interpretatie en analyse van kwalitatieve data. Op basis daarvan worden uitgangspunten geformuleerd ten behoeve van secondaire analyse van kwalitatieve interviews. Die uitgangspunten impliceren ook richtlijnen voor het archiveren en toegankelijk maken van kwalitatieve interviewdata t.b.v. secondaire analyse.

Het Interviewproject Nederlandse Veteranen: van beslotenheid naar relatieve openheid - Dr Stef Scagliola, Veteranen Instituut
De werkterreinen van de muze van de geschiedenis Clio en van de mythische god van de oorlog Mars mogen zich om uiteenlopende redenen verheugen in een grote belangstelling van het algemene publiek. Geschiedenis is booming en militaire operaties halen dagelijks het avondnieuws. Maar terwijl in het ene domein alles, soms tot vervelens toe, persoonlijk en openbaar is, blijft de wereld van de krijgsmacht een relatief gesloten bolwerk. Een lastige sociale context voor de honderden ex-militairen die jaarlijks terugkeren naar de burgersamenleving. Om hier verandering in te brengen heeft het Veteraneninstituut in Doorn besloten een archief samen te stellen met 1000 interviews gehouden met een representatieve groep veteranen van alle conflicten en militaire missies waar Nederland in de afgelopen zestig jaar bij betrokken is geweest. Dit met de bedoeling kennis over en onderzoek naar het thema ‘veteranen’ te stimuleren. Maar een interview-archief samenstellen met de pretentie relevant onderzoeksmateriaal te verzamelen voor verschillende disciplines is een lastige klus. Dat begint al bij de keuze voor kandidaten en topiclijst en wordt nog ingewikkelder als het gaat om de ontsluiting van de informatie. Welke lagen kun je inbouwen en welke voorzorgsmaatregelen kun je nemen om te voorkomen dat ‘gevoelige’ informatie op straat komt te liggen? Aan de hand van de opzet en website van het project – voorlopig alleen voor intern gebruik – zal deze bijdrage ingaan op het thema van de studiedag: de verbetering van de onderzoeksinfrastructuur voor interviews als bron van onderzoek.

Interviews digitaal. En wat dan? - Prof Dr Franciska de Jong, TU Twente
Interviewcollecties kunnen als ze goed toegankelijk zijn voor derden een rijke basis voor wetenschappelijk onderzoek vormen. Daarbij is het wel van belang dat de toegankelijkheid van dit materiaal voor derden goed geregeld is. Dit is vaak niet het geval zelfs niet als het materiaal digitaal beschikbaar is: vaak ontbreken de transcripties van de interviews waardoor het niet goed mogelijk is te zoeken in de interview collecties. Franciska de Jong ging in haar lezing in op een aantal recente technologische ontwikkelingen die het mogelijk maken om de manier waarop interviews toegankelijk worden gemaakt te verbeteren. Met behulp van technieken uit de spraak-, taal- en zoektechnologie kunnen collecties automatisch getranscribeerd worden en zo op woordniveau doorzoekbaar gemaakt worden via Web-interfaces. Deze techniek is gebaseerd op statistische modellen en levert bij algemene teksten een redelijke word error rate. Ervaring leert dat zelfs bij een word error rate van 50% de transcriptie nog goed bruikbaar is. Een tweetal projecten waarbij deze technieken zijn toegepast zijn:

1. Radio oranje: (http://hmi.ewi.utwente.nl/choral/radiooranje.html) . Bij dit project werden 32 toespraken van koningin Wilhelmina doorzoekbaar gemaakt. Naast het audiomateriaal van de toespraken waren de transcripten al aanwezig. In het zoekinterface wordt gezocht in de transcripties en als resultaat wordt het relevante gedeelte van de transcripties en de bijbehorende audiofragmenten getoond. De transciptie werd hierbij aan de tijdcode van de automatisch gegeneerde transcriptie gekoppeld.

2. Een tweede project betreft het online beschikbaar stellen van een aantal interviews van de schrijver W.F. Hermans. Het ging hier om materiaal zonder metadata waarvan via automatische spraakherkenning een index gemaakt is.Alhoewel het nog niet foutloos is is het wel al heel erg bruikbaar. De resultaten van het project zijn te bekijken op de website

Op de website: http://hmi.ewi.utwente.nl/choral/demo vind je meer informatie over de toepassing van deze techniek.

Momenteel wordt gewerkt aan de collectie van de Radio Rijmond en Buchenwald collectie.

Daar werd ik even stil van

2008-03-03T22:01:00.004+01:00

Eind vorig jaar is het stil geworden op mijn blog. Dit had een reden: ik ben sinds begin november bezig geweest met het halen van mijn rijbewijs. Sinds een maand heb ik het roze kaartje in mijn bezit. Maar bloggen en rijlessen volgen naast een volledige baan bleek een beetje teveel van het goede.... Maar wel een hoop leuke nieuwe dingen geleerd de computer is ook bij het volgen van rijlessen niet meer weg te denken:

Theorie: naast het al oude saaie theorieboek kun je ook via het internet een theoriecursus volgen via filmpjes.
Naast het oefenen van CD-rom kun je op het internet op allerlei sites tegen betaling theorie-examens oefenen.

Mijn eerste rijlessen heb ik gevolgd in een rijsimulator bij de ANWB in Rijswijk. Helaas kwam ik er te laat achter dat de TU delft ook een rijsimulator op de campus heeft staan waar je als medewerker of student van de TUD een flinke korting krijgt. Rijden in een simulator bij de ANWB is rijden in een halve, doorgezaagde auto: de achterkant ontbreekt maar de voorkant bevat alles wat een echte auto ook bevat. De weg voor je en de spiegels worden geprojecteerd. Gelukkig had ik geen last van Simulatorziekte, dit schijnt veel voor te komen bij mensen die een goed ontwikkeld evenwichtsorgaan hebben. Op YouTube is een filmpje te zien van rijden in de rijsimulator.

Na elke rijles heb ik via Google Earth mijn rit nagereden en de moeilijke punten met behulp van vlaggen vastgelegd: hierdoor kreeg ik na een aantal rijlessen een aardig beeld van het wegennet en zijn eigenaardigheden in en rond Delft.

Wat me nog het meest verbaasd heeft (en verontrust) was de manier waarop de examenuitslagen werden doorgegeven. Na het examen toetst de examinator iets in op zijn PDA en zegt dat je de volgende dag naar het gemeentehuis kan om je rijbewijs aan te vragen. Na je examen kreeg je dus geen enkel bewijs mee waarmee je zou kunnen aantonen dat je ook daadwerkelijk geslaagd was... gelukkig bleek het synchroniseren van de PDA feilloos verlopen te zijn en konden ze in de gemeente administratie terug vinden dat ik rijbevoegd bevonden was.
E-only is leuk maar soms ook wel een beetje eng...

kantoor hobby's

2007-11-05T22:19:00.001+01:00

Bij toeval kwam ik afgelopen vrijdag in de boekwinkel het boekje: Kantoor hobby's van Marcus Weeks (isbn 9789043910187) tegen. Het boekje draagt als ondertitel: Leuke bezigheden in de baas zijn tijd en staat vol met allerlei bezigheden die zich bij uitstek voor een melige vrijdagmiddag lenen (helaas is vrijdag mijn vrije dag :-)). Enkele voorbeelden: "waterkoeler flash mobben" "free running op kantoor" bureaustoelregatta, morsesignalen met bureaulampen, online protocollen of een jamsessie met ringtones. Alle bezigheden staan duidelijk uitgelegd en de benodigdheden staan apart vermeld. Ik denk dat ik volgend jaar ook maar op vrijdag ga werken...(alhoewel dat meer te maken heeft met de nieuwe CAO waarin we de komende jaren twee vakantiedagen gaan inleveren dan met dit boekje)

Datasharing en re-use at CERN

2007-11-05T21:59:00.000+01:00

Tijdens de conferentie Tools & Trends bij de KB gaf Salvatore Mele (CERN) een lezing over: Preservation and reuse of high-energy Physics data

De presentatie van Salvatore richt zich op een drietal onderdelen: HEP en de data, wat is nou precies het probleem en welke stappen kunnen we nemen om het probleem op te lossen.
CERN is een groot onderzoeksinstituut met 2500 stafleden en zo’n 8000 gebruikers. CERN heeft een zeer grote digitale bibliotheek (miljoen objecten). Groot aantal innovaties zijn bij CERN begonnen (internet). De experimentele faciliteit waar het allemaal om draait is een accellerator met een diameter van 27 km. Het is een zeer grote hadron collider met een 100 miljoen sensoren (1 sensor is een digitale camera) die 40 miljoen events vastleggen per seconde. Daarvan worden er 200 per seconde geselecteerd en die worden bewaard.
De verhouding is ongeveer als volgt:
Ruwe data 3200 TB
Reconstructed data 2000 TB
Physics data 200 TB

Preservatie en open access van de HEP data
Er bestaat niet echt een long term archiverings strategie. Bedenk hoe dit zich verhoudt tegen de biljoenen die via fondsen geinvesteerd wordt in het onderzoek. Moeten die data dan niet net zoals de publicaties vrij toegankelijk zijn?

Waarom is archiveren van data uberhaubt van belang? De data waren van belang om te meten, waarom zouden ze dan niet belangrijk genoeg zijn om op te slaan? Daarnaast is het erg kostbaar om metingen te reproduceren. Misschien dat later blijkt dat je terug moet in de geschiedenis en dan heb je de data nog.
Voor wie zijn de data van belang?
- voor de onderzoekers die de metingen hebben verricht (soms jaren na dato)
- voor onderzoekers die op dezelfde tijd experimenten verrichtte
- onderzoekers van toekomstige experimenten
- theoretische fysici die de data opnieuw willen interpreteren
- onderwijs

Datapublicatie anno 2004: een artikel met aan het eind van het artikel een reeks meetgetallen
Waarom is er niet meer aandacht voor datapublicatie. HEP heeft alles mee: is Open Access minded (denk aan preprint server ArchiveX). De plaats van de dataopslag is ook niet het probleem: er is ruimte genoeg. Hardware migratie: geen probleem, Software migratie Idem: dat gebeurd bij HEP al zeer regelmatig. Het probleem ligt in de data zelf. Het datamodel is zeer complex.

De oplossing is om parallel te denken. Tegelijkertijd met een experimenteel datamodel moet er geinvesteerd worden om parallel een format te onwikkelen voor het hergebruik. Dit format zal uiteindelijk begrijpelijk moeten zijn voor en hergebruikt moeten kunnen worden door andere experimentele wetenschappers en theoretici. Dit is een moeilijk probleem: de wetenschapper die de orginele dataset meet interesseert het kleine wiggeltje op het signaal en niet de langdurige opslag van de dataset maar je hebt de kennis van deze wetenschapper wel nodig om de data te kunnen opslaan. Dit probleem los je alleen op de culturele verschuiving te bewerkstelligen door iedereen bewust te maken van deze problematiek en te proberen dit punt zo veel mogelijk op de agenda te krijgen.
www.scoap3.org
salvatore.mele@cern.ch

Drukke week....

2007-11-05T15:49:00.000+01:00

Afgelopen week een drukke week gehad waarin ik veel op pad ben geweest:

Zaterdag 27 oktober naar de conferentie 'Wiki's en Educatie' van Wikimedia Nederland. Mijn collega Moqub deed hiervan al uitvoerig verslag. Ter aanvulling nog een verslag van een aantal sessies die ik volgde:

Inge Habix gaf een lezing over een ander project van Wikimedia: Wikibooks. Dit project richt zich op het integraal online zetten van informatieve boeken en cursussen. Het grote verschil met Wikipedia dat uit losse elementen bestaat is dat het bij Wikibooks gaat om gestructureerd opgebouwde kennispakketten op verschillende niveaus (hobbyist, wikijunior, middelbare school, universitair).
Wikibooks biedt boeken aan voor onderricht in de breedste vorm: van klassikaal onderwijs tot naslagwerken. De grote voordelen van wikibooks voor het onderwijs zijn: vrije en gratis beschikbaarheid, recentste ontwikkelingen beschreven in boeken, les materiaal duidelijk en goed gestructureerd, meer didactische hulpmiddelen en interactiever. Momenteel zijn er 150 boeken in verschillende stadia van compleetheid en wordt er gewerkt aan meer dan 2000 hoofdstukken.

In de lezing met de titel: “De elektronische werkplaats” vertelde Dirk van der Linden hoe Wiki’s bij de Radboud universiteit Nijmegen gebruikt worden. Sinds 2005 wordt er bij de Faculteit Natuurwetenschappen, Wiskunde en Informatica gebruik gemaakt van MediaWiki’s. Dit worden elektronische werkplaatsen genoemd en hierin werken meesters (lees docenten) gezellen (lees: studentassistenten) en leerlingen (lees: studenten) samen, net als in de tijd van de ambachtsgilden gebeurde. Iedereen werkt op zijn eigen nivo en zo leert men van elkaar. De opdrachten die studenten krijgen zijn taakgeoriënteerd en de uitwerking binnen de Wiki moet uniek zijn. De ervaringen zijn positief: samenwerking en kennisdelen wordt zo gestimuleerd.

Yolanda Spoelder besprak de ervaringen van met Wiki’s in het onderwijs aan de VU. Derdejaars archeologie studenten gebruiken het om een beeld van vroegere samenlevingen te krijgen. In een Wiki worden de opgravinggegevens besproken en wordt een beeld geschetst van hoe het vroeger geweest moet zijn. Bij deze proef kwam naar voren dat de studenten een terughoudendheid betrachten om ideeën en gegevens uit te wisselen en dat ze elkaars werk in progress ook niet echt volgen.Een tweede toepassing is het gebruik van een Wiki voor eerstejaars studenten. De ervaringen bij die toepassing waren dat studenten niet echt optimaal gebruik maken van de mogelijkheid tot samenwerking en dat de studenten nog erg traditioneel werken: ze schrijven de tekst in word en copieren en plakken die vervolgens in de Wiki. Positief was dat de studenten door het gebruik van de Wiki wel veel gemotiveerder leken. Bij de VU wordt nu gewerkt aan een didactische handreiking aan de docent over hoe en wanneer Wiki’s het beste ingezet kunnen worden.

Woensdag 31 oktober naar de middag van Collegerama geweest en donderdag 1 en vrijdag 2 november was ik in Den Haag in verband met het bijwonen van de Internationale conferentie "Tools & Trends" (over digitale duurzaamheid) (dit ter gelegenheid van het afscheid van Johan Steenbakkers). Ik loop dus wat achter met de verslaggeving :-)

Congres: 'VUturisme: de toekomst van onderzoek en onderwijs krijgt vandaag vorm!'

2007-10-09T12:57:00.000+02:00

Ter gelegenheid van de opening van het VU MediaXperience werd afgelopen vrijdag (5 oktober) in het auditorium van de VU in Amsterdam het congres 'VUturisme: de toekomst van onderzoek en onderwijs krijgt vandaag vorm!' gehouden.

Op het programma stonden een 5 tal lezingen waarbij centraal stond het zoeken van aansluiting bij de Einstein generatie, de huidige generatie multitaskende jongeren die opgegroeid zijn in de digitale wereld.

Ondanks dat hij niet als eerste spreker aangekondigd stond op het programma werd de eerste lezing gegeven door prof. dr. Han Gerrits, specialist op multimediale ondersteuning bij VU, tevens werkzaam bij adviesburo. De reden van de programmawijziging lag in technische problemen, leuk op zo'n dag waar techniek centraal staat. Han Gerrits ging terug naar 1996 toen de eerste ervaringen met e-learning werden opgedaan en diensten nog bepaalde welk systeem er gebruikt werd. Tegenwoordig is de techniek direct afneembaar via het internet (zowel voor docent als student) en vormen de diensten eerder een rem op de innovatie dan dat ze als een versneller werken. Een aantal voorbeelden van technieken die docenten en studenten kunnen gebruiken in het onderwijs:

Google docs (samen werken aan documenten en chat functionaliteit),
Wiki's (Wetpaint) gebruiken voor het maken van een werkstuk. Bij de wiki worden foto's getoond en de grootte van de foto geeft aan hoeveel de persoon behorend bij de foto bijgedragen heeft aan het werkstuk (de wiki).
Basecamp (een projectmanagement tool)

Het programma ging daarna door met een lezing van drs. Sander de Limonard, TNO ICT, consultant/onderzoeker op het gebied van user generated content. Zijn verhaal ging met name in op de Long Tail: vroeger werd 80% van de inkomsten gegenereerd door de massamarkt en 20% door niches. Tegenwoordig is het andersom 80% in niches (long tail), 20% massamarkt. Dit model gaat ook op in 20% van de content wordt gegenereerd door professionele organisaties, 80% is user generated content en maakt deel uit van de long tail. Voor user generated content is het van belang authentiek over te komen.

Een aantal (leuke) door hem genoemde initiatieven:

Creative archive van de BBC ("Find it, rip it, mix it, share it"), een site waar beeldmateriaal via een creative common licentie gedownload en hergebruikt kan worden
Skoeps
Viewer Created Ad Message
Revver : een videosharing site waarbij de maker van de video ook nog wat kan verdienen.

Na de koffiepauze nam dr. dr. Johan Hoorn, VU, managing director van Center of Advanced Media Research Amsterdam (CAMeRA) het woord. Johan Hoorn liet aan de hand van een drietal filmpjes zien waar het onderzoekscentrum zich mee bezig hield: de eerste liet oud-premier Kok zien die samen met een jong meisje achter een PC zit en zich de techniek laat uitleggen (waarbij hij de muis als een afstandsbediening voor het scherm houdt), de tweede ging over het omstreden Columbine spel waarbij de tragische schietpartij op een school in 1999 gebruikt is als onderwerp van een game en tot slot het spel Peacemaker, waarbij je als speler de rol van journalist op je neemt en verslag doet van het Israelisch/Palestijnse conflict en zo moet proberen om de rust te bewaren. Dit soort filmpjes roepen vragen op zoals hoe gaan ouderen om met nieuwe media, leiden spellen tot geweld etc. Allemaal mogelijke thema's van Camera. Andere leuke initatieven die Johan Hoorn noemde waren de Rollator Navigator (een systeem waarbij ouderen met behulp van satellietontvanger die ingebouwd is in hun rollator door familieleden op Google Earth in de gaten gehouden kunnen worden) en het Noorse 3D Rockmuseum Rockheim: een soort toren van CD hoezen waarmee je door op een hoes te klikken in een bepaalde tijdsperiode van de popmuziek komt: een aparte en leuke manier om muziek te ontsluiten: helaas kon ik op het internet geen plaatje hiervan vinden. Het ontsluiten van boeken via een plaatje van de kaft is iets wat we zelf ook al doen binnen sommige VKC's maar dit ging nog net even verder en wil er dan ook graag nog een keer naar kijken als het project online is.

P Kerkhof van de Faculteit der Sociale Wetenschappen hield een lezing over nieuwe technieken binnen zijn faculteit waarbij gekeken werd hij zowel inging op nieuwe media als thema als nieuwe media als middel. Zijn stelling was dat de studie moet geen low tech onderbreking vormen van een high tech levensloop.

Leuk was ook de lezing die gehouden werd door Elly Hoetmer, student informatie- en communicatiewetenschappen. De manier waarop zij haar lezing hield was erg vermakelijk ("Er zijn zelfs nog docenten die bord en krijt gebruiken") en haar blik op het gebruik van de diverse tools in het onderwijs was verhelderend en soms wat schokkend (bijv. het ter plaatse ontdekken dat de bibliotheek online wetenschappelijke artikelen aanbiedt en het feit dat je met 35+ al oud bent). Het gaf wel heel duidelijk aan in welke wereld de studenten van vandaag zich bewegen.

Verspreid over de hele dag werden filmpjes getoond die speciaal voor de bibliotheek werden gemaakt... Een leuke manier om promotie te maken voor de bibliotheek waar de BTUD in het verleden in de oudbouw ook wel eens gebruik van heeft gemaakt (bijv. het filmpje met Erik van Muiswinkel)

VU MediaXperience

2007-10-09T07:34:00.000+02:00

Vrijdag 5 oktober is het VU MediaXperience geopend. Ter gelegenheid daarvan werd in Amsterdam een symposium met de titel "'VUturisme: de toekomst van onderzoek en onderwijs krijgt vandaag vorm" en een innovatiemarkt gehouden.

Het VU MediaXperience is in samenwerking door de Universiteitsbibliotheek van de VU en het audio visueel centrum en het onderwijscentrum ontwikkeld en biedt een stimulerende studeer- en onderzoeksomgeving. De studenten van de huidige en de komende generaties studenten is opgegroeid in een andere virtuelere wereld en studeert op manier.

In het VU MediaXperience kunnen studenten, docenten en onderzoekers experimenteren met deze nieuwe technologie. In het MediaXperience is o.a. een groepwerkruimte met camera's die vanuit een observatieruimte bediend kunnen worden. Er zijn plekken waar in kleine groepjes achter een PC gewerkt kan worden. Verder natuurlijk een aantal lounge-banken, een teleconference-room en een aantal e-boards. In de open ruimte zijn een aantal groepswerkplekken gecreeerd die door van de ruimte gescheiden worden door middel van semi-transparante afscheiding.

Op de innovatiemarkt werd gedemonstreerd hoe je met behulp van een apple podcast kon maken en hoe je die met de ipod-nano kon bekijken/afluisteren. Verder werd er een demonstratie gegeven de Farcast Moblogger, ontwikkeld door TNO ICT die binnenkort gelanceerd zal gaan worden en waarmee je kunt bloggen met je mobiel.

Het VU MediaXperience is te bekijken via een webcam.

Picnic 07: Identity 2.0

2007-10-02T16:42:00.003+02:00

De laatste presentatie die ik tijdens Picnic 2007 bijwoonde ging over Identity 2.0 en werd gehouden door Dick Hardt. Leuk verhaal, enthousiast verteld zoals je zelf kunt zien op deze video-opname.

Na een algemene introductie over wat identity allemaal behelst verteld Hardt waarom de huidige vorm van identity in de toekomst zich zal ontwikkelen naar identity 2.0.

De simpelste vorm van identificeren wie je bent is verbaal: Gewoon vertellen wie je bent. Op basis van vertrouwen werd dit aangenomen. Dit is een vorm van niet geverifieerde identificatie.
Daarnaast heb je ook geverifieerde identificatie: op basis van officieel document met foto. Met behulp van zo'n officieel document toon je aan dat je bent wie je zegt dat je bent en krijg je toegang tot bepaalde diensten, producten. Hierbij is sprake van een 'assymetric trust relation': er is geen relatie tussen degene die het document uitgeeft en degene die het ter identificatie accepteerd. Hierdoor is het schaalbaar en heb je veel privacy.

Wat is digital identity? Site registration? Dat is niet geverifieerd net als gesproken identificatie maar dan met nog minder aanknopingspunten: je kan de persoon niet zien, horen of er mee praten en je weet niet eens of er wel een echte persoon achter de computer zit. Je kunt op het internet op zoek gaan naar digital records om te bepalen of de persoon ook echt bestaat maar en hoe zit het met authority?

Is een username en password digital identity? Die dienen alleen voor authenticatie: ze geven alleen aan dat er een directory entry bestaat voor de persoon. Hardt noemt dit identity 1.0 (directory centric, de informatie zit in silo's en het is dus moeilijk schaalbaar). Eigenlijk is het vandaag de dag is het nog niet mogelijk om online te bewijzen dat je bent wie je zegt dat je bent.

Verified digital identity is vandaag de dag niet wat je geeft aan de site maar wat de site weet van jou. Bijvoorbeeld je Ebay reputatie. Is ook niet portable een andere site kan er niets mee. Dit is dus ook weer een vorm van Identity 1.0

Wat je zou willen is iets gecentreerd om de gebruiker waarbij de gebruiker zijn identity kan gebruiken op de diverse sites. Dat is Identity 2.0

Voor identity 2.0 is een architectuur voorgesteld en er zullen in 2008 de eerste pilot plaatsvinden. Het komt er op neer dat je alle authoritive data van de verschillende instanties worden door een agent opgehaald en centraal opgeslagen worden op een site. Die gegevens kunnen dan weer doorgegeven worden aan andere partijen met behulp van een agent. hoe je bewijst dat je bent wie je bent aan de agent Geen trust tussen issuer en de agent nodig en de agent en de relying party. Wel tussen issuer en relying party natuurlijk. Via dit usercentric model krijg je veel privacy doordat het ophalen van de gegevens en het doorgeven van de gegevens aan de relying partij gescheiden van elkaar gebeurd. Het is een simpel en open model waarmee je je gegevens van de ene site naar de andere site kunt doorgeven.

In 2017 gebruiken we volgens Hardt een minimale hoeveelheid wachtwoorden hebben we rijke profielen , portable credentials en reputation services (bijv gebaseerd op bijdrage in blogosphere, wikipedia etc) en is het mogelijk om andere (systemen en mensen) tijdelijk acties te laten ondernemen in jouw naam.

Tijdens de presentatie noemde Hardt een tool genaamd Sxipper: een Firefox pluging waarmee je het vervelende invullen van formulieren en wachtwoorden een stuk eenvoudiger maakt. De gegevens die je in Sxipper in hebt gevoerd kun je vervolgens oproepen in formulieren. Ik heb er nog geen ervaring mee maar ga er de komende tijd zeker naar kijken.

Voor meer informatie bekijk de blog van Dick Hardt.
Een andere interessante blog over dit onderwerp is de blog van Kim Cameron.

Picnic 07: Play with your tag

2007-10-02T16:41:00.000+02:00

Een van de vele leuke dingen die ik tijdens de Picnic ontdekt heb is de activiteit: "play with your tag". Bij het inschrijven voor het Picnic event kon je op de picnic website een aantal interessegebieden/trefwoorden selecteren. Op basis van die trefwoorden werden dan mensen gezocht die met jou match-ten. Een foto van deze personen werd vervolgens op je entreepas afgedrukt: zo wist je heel gericht met wie je mogelijk wel eens zou willen spreken.
Bij de activiteit "play with your tag" kon je een RFID ophalen. Met deze RFID kon je vervolgens naar stand alwaar gekeken werd met behulp van de RFID met welke dier jouw Picnic-profiel het beste overeenkwam. Er waren totaal 12 dierensymbolen, mij werd de Uil toebedeeld. Van dit dierensymbool kreeg je vervolgens een tweetal stickers waarvan je 1 op je entreepass kon plakken en een button. Met behulp van dit symbool kon je gelijkgestemden ontmoeten.
Over het Oracle heb ik in één van mijn vorige posts al geschreven. In dit theekopje kon je je RFID leggen en vervolgens werd weergegeven wie en wat je allemaal was volgens je trefwoorden en google.
Om verder netwerken te bevorderen kon je nog samen met iemand anders door je RFIDs tegelijkertijd aan te bieden een gratis drankje krijgen. Wat ook leuk was was de photoboot. Hier kon je een foto laten maken die dan automatisch op de picnicsite geplaatst werd (zolang je je tag maar bij je had.). Ging je met meerdere tegelijk de boot in dan werd je automatisch via de tags op de picnic site met elkaar verbonden.
Gelukkig kreeg ik bij het ophalen van mijn RFID tag ook een RFID safe een handig doosje waarin je je pasjes met RFID kunt meenemen zonder dat ze uitgelezen kunnen worden........

Picnic 07

2007-09-28T18:24:00.000+02:00

Net terug van mijn bezoek aan Picnic 07. Het was voor mij de eerste keer dat ik dit cross-media event bezocht en ik heb me kostelijk vermaakt.
In de ochtend heb ik de Play-track van de lezingen bezocht. Veel nieuwe ideeen over gaming gehoord. 's middags een zeer enerverende lezing over Identity 2.0
Ter ontspanning nog even mijn RFID in het theekopje in de spiegeltent gelegd. Dit koffiekopje las niet alleen je naam uit de chip maar gaf ook als een oracle aan wie je bent. Na het tonen van een aantal zinnen wie ik ben op basis van mijn zelf ingevoerde keywords geeft het kopje ook aan wie je bent volgens google. Een erg leuk idee! Van de lezingen zal ik later dit weekend nog even verslag doen... eerst even bijkomen van een bijeenkomst die me zeer goed bevallen is.

The Target

2007-09-26T19:53:00.000+02:00

Afgelopen vrijdag hebben we ons jaarlijkse afdelingsuitje gehad. Dit keer gingen we naar Utrecht om aldaar het spel The Target te spelen. Bij dit spel worden de deelnemers in 4 groepen verdeeld waarbij 3 teams de good-guys (de politieteams) zijn en 1 team de bad-guys mogen spelen. De laatste plegen overvallen in de stad en moeten zo veel mogelijk geld zien te verdienen. De politie moet op jacht naar de bandieten en ze uitschakelen dmv kogels. Bij dit spel maak je gebruik van smartphones met daarop een kaart. De politie krijgt 1 keer per 6 minuten te zien waar de boeven zich bevinden en kunnen continue zien waar de andere politieteams zich bevinden. de bandieten krijgen 1 keer per 3 minuten de posities van de tegenspelers door en hebben kogelvrije vesten en stoorzenders tot hun beschikking. Het uitschakelen van je tegenstander kan alleen door op een afstand van minimaal 20 meter met je mobiele telefoon op je tegenstander te schieten. Ik heb me erg vermaakt met het door Utrecht rennen. Kleine tip: roep nooit op een vol plein als je naast twee politieagenten staat: "Schieten..." je wordt toch enigsinds argwanend aangekeken.
Bij aanvang van het spel bleek dat een journalist (Herbert Blankestein) van BNR opnames van het spel wilde maken voor het programma de elektronische eeuw. Deze opnames zullen worden uitgezonden op donderdag 4 oktober.

Life is a PICNIC

2007-09-25T13:41:00.000+02:00

Omdat mijn collega Moqub niet in het land is mag ik a.s. vrijdag in haar plaats naar Picnic 2007.
Picnic is een jaarlijks terugkerend festival waar innovatie, creativiteit en cross media centraal staan. Dit jaar wordt het festival van 24 tot en met 29 september gehouden op het Westergasterrein. Helaas kan ik alleen a.s. vrijdag omdat ik de rest van de week al andere verplichtingen heb. Het programma ziet er in ieder geval wel interessant uit om mijn vrije dag voor op te offeren.

Gezocht

2007-08-31T02:42:00.000+02:00

Komend weekend rijdt er in Frankrijk/Nederland hopelijk een trailer met deze zwarte volvo V50 op een trailer richting Nederland... mocht iemand een foto van deze auto hebben dan houd ik me aanbevolen (de kans is klein maar je moet het toch proberen :-))

In plaats van een rugzak..

2007-07-09T19:21:00.000+02:00

Ieder jaar ga ik op vakantie met het minimale aan bagage. Het enige waar ik niet op bezuinig is de hoeveelheid boeken die ik tijdens de vakantie mee neem: doorgaan een hele rugzak vol. Maar niet dit jaar... dit jaar neem ik alleen mijn ILiad mee. Deze elektronische reader van Irex is uitgerust met een elektronisch paper display waardoor je tijdens het lezen geen last hebt van hinderlijk geflikker en je prettig kunt lezen. Het scherm ziet er inderdaad meer uit als een blad papier dan als een computerscherm en de letters zijn uit zulke kleine puntjes opgebouwd dat de letters goed leesbaar zijn. Tijdens het lezen kun je in de tekst aantekeningen maken of zinnen onderstrepen: iets wat ik in een papieren boek nooit zou doen :-)
Het apparaat is lekker licht en is net iets groter dan het A5 formaat. Het display werkt met e-Ink® microcapsules die afhankelijk van de lading als zwarte of witte pixels zichtbaar worden. Met dit display is het net alsof je van papier leest en je kunt de teksten op het display ook lezen in het zonlicht zonder dat de tekst vervaagt. Verder verbruikt de iLiad alleen stroom bij het omslaan van de pagina's maar dan flikkert het display ook even (best een beetje IRI). Ik ben de komende tijd dus op zoek naar e-boeken zodat ik de vakantie doorkom

Librarythings

2007-07-06T14:46:00.000+02:00

Het moest er toch een keer van komen: nadat ik al hele poos een account had ben ik deze week begonnen met het invoeren van mijn boekencollectie in LibraryThing. De huidige stand is dat ik ongeveer een kwart van de boekenkasten ingevoerd heb en ik op zo'n 180 boeken zit. Wat me met name opvalt is de snelheid waarmee het aantal nederlandse titels groeit... ik ben dus niet de enige die bezig is.

Productpresentatie Dutch Coast Software

2007-07-06T14:29:00.001+02:00

Gisteren presenteerde Dutch Coast Software tijdens een lunchbijeenkomst hun producten bij de TU Delft. Dutch Coast software heeft de Phaedrus Community Engine ontwikkeld. Met deze engine kun je de juiste mensen vinden op basis van hun profielen. Dit lijkt veel op wat de Bibliotheek TU Delft doet met Advanced Network Self Healing Materials. Het verschil zit er in dat bij het Advanced Network profielen worden gemaakt op basis van publicaties terwijl de Phaedrus engine ook de waardering van anderen in het opstellen van de profielen meeneemt. Een van de projecten waar deze groep aan werkt is DC Paper: een applicatie waarmee studenten/wetenschappers gefaciliteerd worden om samen te werken aan een paper. Een screenshot van deze applicatie is te bewonderen op de weblog van Ducth Coast. Het scherm toont een soort 3D mindmapachtige structuur en de applicatie lijkt dan ook op een cominatie van een WIKI en mindmap.

Egotrippen met scopus

2007-06-20T21:39:00.000+02:00

om de een of andere reden belandde ik vanmorgen in scopus en ik kon het niet nalaten om even te ego-zoeken om te kijken hoe mijn publicaties (7 stuks) het deden. Ik sta op 49 citaties tussen 1996 en 2007. Tot mijn grote verrassing bleek ik er in 2007 nog 3 bijgekregen te hebben.
Nog groter was mijn verbazing toen bleek dat een van de artikelen waarvan ik dacht dat het nog nooit geciteerd was een van mijn betere artikelen bleek: in Web of Science staat dit artikel als niet geciteerd. De reden is dat het artikel niet goed opgenomen is in de database (verkeerd volumenummer). Ik gebruik vanaf nu dus alleen nog maar Scopus :-)

Verder ontdekte ik dat als je zoekt op auteur "bootsma t" dat Scopus dan terug komt met slechts twee namen van auteurs: die van mij en van mijn broer.
Daarnaast kwam ik erachter dat in 2004 een artikel in Surface Science ((DOI: 10.1016/j.susc.2003.12.045) verschenen is waarin zowel een artikel van mijn hand als van de hand van mijn echtgenoot geciteerd wordt.
Ik weet niet wat ik met deze weetjes verder moet maar het heeft me in ieder geval een avondje vermakelijk bezig gehouden terwijl de rest van Nederland naar het voetbal keek...

Hoe heet dat ook al weer...???

2007-06-19T19:11:00.000+02:00

Hoe heet dat effect ook al weer dat als je een nieuwe auto gekocht hebt van een bepaald merk je ineens overal die auto's ziet? Ik kan er niet meer opkomen en in het boekje waar ik dacht dat het in stond kon ik het ook niet meer vinden. Waar het om gaat is dat ik last heb van dat effect...
vorige week tijdens de conferentie over de Digitale Bibliotheek werd duidelijk uitgelegd wat mashups waren, de dag daarop gaf een van mijn collega's een presentatie over mashups en gisteren kwam ik bij toeval op youtube een filmpje tegen over mashups....
overal mashups... nu nog de naam van dat effect weten te achterhalen. Wie het weet mag het me mailen.

Congres: De Digitale Bibliotheek

2007-06-14T12:34:00.000+02:00

Opening dagvoorzitter: Kees Westerkamp
Kees Westerkamp opende het congres met de mededeling dat het congres niet zo zeer zou gaan over de Digitale Bibliotheek als wel over klanten en niet klanten van de bibliotheek. In de afgelopen jaren heeft de bibliotheek het monopolie op informatie en documenten verloren. Het is nu een markt. Advies aan de bibliotheek is om de markt te kennen en je eigen onderscheidend vermogen te onderkennen. Marketing is daarbij enorm belangrijk. Bibliotheken moeten dan ook denken vanuit de klant en met de klant in het achterhoofd nieuwe toegevoegde waarde gaan ontwikkelen. Via experimenteren innoveren.

Value sensitive design & digital libraries – Jeroen van den Hoven
Jeroen van den Hoven gaf een filosofisch verhaal over over ICT. Zijn eerste observatie is dat
overal waar je ITC toepast je door het toepassen van ITC hetgene waarop je ICT toepast wezenlijk verandert. Door het toepassen van ICT in de bibliotheek hebben we dus het concept bibliotheek wezenlijk veranderd. Wat is nog een boek? Een netwerk van electronische teksten en links. Wat is eruditie? Een serie bookmarks. Wat is Kennis? Het vermogen om informatie te vinden. We veranderen de aard van dingen door ICT toe te passen. Een tweede observatie is dat we bewust of onbewust onze waarden inbouwen in de technologie. Ook hier gaf Jeroen weer een aantal voorbeelden van. Een sterk voorbeeld vond ik het voorbeeld uit de radiologie. Vroeger kwamen medici rond een lichtbak een rontgenfoto bekijken en beoordeelde ze gezamelijk het resultaat. Tegenwoordig kan een medicus de foto's vanaf zijn eigen PC bekijken en vind er veel minder interactie met andere medici plaats bij het beoordelen van het resultaat. ICT heeft hier dus niet alleen iets mogelijk gemaakt, het heeft ook het proces veranderd.

Het mijnenveld van de kennismanager – Esther Hoorn
Esther houdt een verhaal over auteursrecht in de digitale bibliotheek. Aan de hand van een 4-tal kenniswerkers probeerd ze te schetsen in welk mijnenveld we ons bevinden. Aan de ene kant is de bibliothecars piraat als hij/zij probeerd te lobbien voor het publieke belang om alle informatie vrijelijk toegankelijk te maken, anderzijds is hij/zij de politie die de controle voor de uitgever uitvoerd.

Hebben wetenschappelijke bibliotheken nog wel zin in het digitale tijdperk – Rick Verharen
Rick Verharen is voormalig kinderarts en sinds 2001 hoofd van de medische bibliotheek van de Universiteit van Gent.

Digitale bedrijfsbibliotheken volgens Ernst & Young – Frans Rikhof (Ernst & Young)
Frans houdt een verhaal over de digitale bedrijfsbibliotheek zoals die bij Ernst & Young aanwezig is. Hij beschrijft zich zelf als een databoer die de data-akker doorploegt. Zijn verhaal is doordrenkt met humor en leuke quotes zoals "We doen niet in olvarite". Bij Ernst & Young zijn ze nu 15 jaar bezig en ze hebben alle content locaal opgeslagen (daar hebben ze regelingen met uitgevers voor afgedwongen) . Het zoeksysteem hanteerd het principe One4ALL All4One. Er is dus 1 zoeksysteem voor alle interne en externe documenten (4 miljoen).
De gebruiker is als een wokker: je moet als het ware een aantal ingredienten voorkoken waarmee je dan snel heerlijke gerechten kunt maken.

Leren van de digitale bibliotheek – Bart van der Meij (Ordina)
Bart van der Meij

The digital Library - Stephen Hawthorne (Proquest)
Stephen gaf zijn eigen visie op de digitale bibliotheek. De afgelopen jaren is er een verschuiving in de voorkeur en het eisenpakket van de gebruiker gekomen. Google, iTunes en Amazone hebben de standaard gezet voor de gebruiker. Dit heeft gevolgen gehad voor de bibliotheek. De oude bibliotheek is dood, lang leve de nieuwe bibliotheek. De bibliotheek verandert wel maar het is de gebruiker die deze verandering stuurt. De gebruiker is koning en die wil informatie waar hij/zij ook is, de gebruiker wil het nu, zonder al te veel omwegen en het moet ook nog betrouwbaar zijn. Stephen toonde tijdens zijn presentaties nog de resultaten van een aantal onderzoeken die volgens mij wel een wat te optimisitisch beeld schetste van gebruiker, de bibliotheek en Google. Volgens dat onderzoek gebruikte slechts 15% van de studentonderzoekers Google als primaire tool. Dit lijkt me laag zeker gezien het onderzoek dat kort geleden aan de Campusbibliotheek Arenberg is uitgevoerd. Dit onderzoek laat zien dat de milleniumstudent googelt, knipt en plakt. Ik heb geprobeerd deze onderzoeken te achternalen maar kon ze niet vinden. Verder was het een goed verhaal zeker als je bedenkt dat hij pas een dag voor het congres gevraagd was om een lezing te geven.

Bekijk alle presentaties.

PRIMO

2007-06-07T19:43:00.001+02:00

Vandaag in Utrecht een productpresentatie over Primo bijgewoond. Primo is het antwoord van Ex Libris op de vele onderzoeken die aantonen dat de huidige online publiekscatalogussen niet meer van deze tijd zijn en dus niet voldoen aan de eisen van de klant. Als bibliotheek hebben we al eerder naar dit pakket gekeken maar ik had nog niet eerder versie 1.0 echt live gezien.
Primo heeft een user interface waarmee het gebruikers van de bibliotheek mogelijk maakt op een intuïtieve manier in de bronnen van de bibliotheek maar ook daarbuiten te zoeken.
Primo kan namelijk een zoekvraag naar verschillende achterliggende systemen doorspelen, de resultaten combineren/ontdubbelen en sorteren op relevantie. Zo kan je met Primo zoeken in de bibliotheek catalogus, in repositories, websites en in bibliografische databases (dit laatste gebeurd via Metalib). In versie 1.0 wordt er nog een onderscheid gemaakt tussen de bronnen die de Bibliotheek zelf in huis heeft (zoals de boeken, tijdschriften in de catalogus, de repository) en de informatie die niet zelf geindexeerd kan worden en die dus via een federated search (via Metalib) benadert moet worden. Dit heeft te maken met de performance van Metalib. Bij het afvuren van een vraag via Metalib duurt het een behoorlijke poos voor je als gebruiker de resultaten terug krijgt. Bij het zoeken in de catalogus/repository (de locale bronnen dus) is het resultaat veel eerder op het scherm. De resultaten worden dus niet volledig geintegreerd getoond maar er is een onderscheid gemaakt tussen locale bronnen en niet-locale bronnen. De zoekresultaten worden getoond op relevantie, deze relevantie is zelf aan te passen maar dit is in versie 1.0 nog maar zeer beperkt mogelijk maar zal in de volgende versies worden uitgebreid.

Primo biedt in het gebruikersinterface een aantal zeer interessante extra functies zoals tagging, het schrijven van reviews, het tonen van inhoudsopgaves/boekcovers. Door deze functionaliteit is het zoekinterface niet alleen geschikt voor zogenaamde Known-item searches maar ook voor zoekopdrachten waarbij de gebruiker niet precies weet wat hij zoek ("ik zoek iets over...") .
Daarnaast, en dat vind ik een groot voordeel, is dit zoekscherm niet alleen gericht op het vinden van informatie maar ook op het verkrijgen ervan. Moest je in de huidige catalogus nog een flink aantal stappen nemen om te ontdekken of een boek al dan niet uitgeleend was in Primo wordt de beschikbaarheidsinformatie direct bij de hit getoond. Voor het aanvragen moet je echter weer de catalogus in, jammer dat dat niet direct vanuit Primo kan.

Al met al ben ik best een beetje enthousiast over wat Ex Libris laat zien met Primo versie 1.0. En als ze alles waarmaken wat ze nu beloven voor de komende versies wordt het alleen maar beter.

Pinguins in de bibliotheek

2007-05-21T18:13:00.000+02:00

Recent gelezen: "Onze ijsberg smelt" van John Kotter (uitgeverij: Business Contact). Een management boekje dat gaat over veranderingen in teams. Het boek is geschreven als fabel en behandelt het gedrag van een groep pinguins waarvan 1 ontdekt heeft dat het voortbestaan van de groep bedreigt wordt door het afbreken van de ijsberg. De Pinguins moeten op zoek naar een nieuwe plek om te leven en dat gaat met de nodige weerstand, angst en persimisme gepaard. Het boek beschrijft het gedrag van de verschillende pinguins, geeft aan hoe de weerstand doorbroken wordt en uiteindelijk het proces van verandering toch vorm krijgt. Over wat veranderingen met mensen doet: In elke pinguin valt wel een collega te herkennen...

Wakoopa: Je bent wat je gebruikt....

2007-05-08T19:26:00.000+02:00

Vandaag kwam ik een nieuw Nederlands web 2.0 initatief tegen. Wakoopa is een website waarop je als computergebruiker kan zien welke software je het meeste gebruikt. Je maakt zo als het ware je eigen software profiel. Hiervoor moet je wel kleine tracker applicatie installeren die elke 15 minuten een lijst met gebruikte software naar de Wakoopa servers stuurt en daarmee je profiel update. Daarnaast kun je ook de profielen van andere gebruikers bekijken om te zien welke software door hun het meeste gebruikt wordt. Je kan ook per applicatie kijken wie het gebruikt en of er reviews voor deze software geschreven zijn.
Het is ook mogelijk om je eigen team van gebruikers samen te stellen, dan wordt er ook een teamsoftware profiel gemaakt.
Echte concrete toepassingen voor de bibliotheek zie ik nog niet zo, misschien iemand anders?

Close-Up

2007-05-07T15:29:00.000+02:00

Vorige week vakantie gehad: altijd goed voor een paar boeken. Net voor de vakantie de nieuwste van Esther Verhoef gekocht: Close-up. Het koste me een dag om het uit te lezen. Echt een aanrader. Hoofdpersoon is de tweeëndertigjarige Margot Heijne die net een scheiding achter de rug heeft en haar leven weer probeert op te pakken. Ze onmoet de fotograaf Leon Wagner een mysterieuze, dominante man die een tweede gezicht lijkt te hebben. Boek is spannend, goed geschreven en heeft een verassend eind... jammer dat het zo snel uit was.
Boek krijgt ook goede lezerrecenties bij Bol: wat mij betreft helemaal terecht.

ICSHM 2007: de opbrengst

2007-04-23T10:23:00.001+02:00

Vorige week woensdag, donderdag en vrijdag op de eerste internationale conferentie Self Healing Materials gestaan om het Advanced Netwerk Self Healing Materials te promoten. Op dit initatief hebben we op de conferentie veel positieve respons gehad. Voor de promotie hebben we posters opgehangen, een computer ingericht waarop de deelnemers van de conferentie hun eigen profiel konden bekijken en naar andere experts konden zoeken, wijzigingsformulieren gemaakt waarop deelnemers van het Advanced Network hun wijzigingen konden doorgeven.

Onze stand bevond zich in een aparte kamer waarin ook een aantal andere publiek toegankelijke pc's stonden. Op deze pc's hebben we meteen Advanced Networking als de startpagina ingesteld.

Verder hebben we gedurende de hele conferentie flyers verspreid met op de ene kant: Who's the Expert??? met daaronder informatie over hoe je kunt zoeken naar experts met behulp van de applicatie en aan de andere kant: You're the expert: met informatie over hoe je als wetenschapper kunt deelnemen aan het netwerk.

Het heeft gewerkt: we hebben inmiddels een flink aantal nieuwe deelnemers. Van het totaal aantal deelnemers hebben we zo'n 25% in een 1 op 1 gesprek bereikt. Hierbij hebben we ons vooral op de niet Nederlandse deelnemers gericht omdat we de meeste nederlanders al een keer gesproken hebben op een van de conferentie die georganiseerd werden door SenterNovem.

Mijn persoonlijke opbrengst bestond uit een mok die onder invloed van warmte van kleur verandert en een zich zelf helend touwtje.. complimenten voor de organisatoren van de conferentie die iedere keer weer een Gadget weten te verzinnen die goed aansluit bij het onderwerp!

mens versus machine

2007-04-20T09:39:00.000+02:00

Ik heb al tijden een Google alert op mijn naam staan. Iedere keer als er iets op het web verschijnt krijg ik automatisch een mailtje. Zo ook gisteravond laat (22:32): ik kreeg een mailtje omdat Wouter op zijn blog geschreven had dat hij mijn Weblog (h)erkent had als een nieuwkomer in de NL Biblioblogosphere. Het geval wil dat ik daar een half uur (22:07) eerder via e-mail al op geattendeerd was door een collega .... in de strijd tussen mens en machine werd in dit geval de mens tot winnaar uitgeroepen.

Advanced Network Self Healing Materials

2007-04-18T14:16:00.001+02:00

Gisteren, vandaag en morgen staan we op de 1st international conference on Self Healing Materials 2007 in het Palacehotel in Noordwijk om het Advanced Network Self Healing Materials te promoten. Via deze applicatie kunnen mensen zoeken naar experts op het gebied van Self Healing Materials. Deelnemen aan het netwerk is zeer eenvoudig: het invullen van een excel-bestand met wat persoonlijke gegevens en het insturen van een aantal documenten waaruit je expertise op het gebied van zelf-helende materialen blijkt volstaat. Ook wetenschappers van aangrenzende vakgebieden kunnen deelnemen. Via deze applicatie kunnen wetenschappers elkaar vinden voor bijvoorbeeld het uitwisselen van ideeen, het samen werken aan onderzoeksvoorstellen en dergelijke. Het aantal deelnemers is momenteel 136 en door gerichte promotie willen we proberen dit aantal te vergroten.

Cursus Stellent Essential Content Management Skills

2007-04-18T13:57:00.000+02:00

De afgelopen twee dagen heb ik de cursus "Stellent Essential Content Management Skills" gevolgd in Reading (UK) bij de Oracle Univerisity. Veel geleerd wat ik al veel eerder had moeten weten met betrekking tot ons content management syteem. Ik heb nu een veel duidelijker en gedegenere beeld van het systeem. Misschien moeten we overwegen toch een aantal aanpassingen aan de huidige systeem te maken. Daarnaast helder en duidelijk uitgelegd gekregen hoe we met Workflow aan de slag kunnen, dat scheelt vast een hele hoop uitzoekwerk dat ik anders zelf had moeten doen. Tot slot nog met roles en profiles gespeeld: iets waar we ook nog steeds wat aan moeten verbeteren.
Reading is een zeer aangenaam stadje. Het hotel lag op loopafstand van het station. De kamer die ik toebedeeld kreeg viel wat tegen zeker toen ik de kamer van mijn collega zag. Gelukkig hebben ze me toen omgeboekt naar een betere kamer. Het hotel lag midden in de stad, vlak bij het Oracle winkelcentrum en een aantal zeer leuke eettentjes (eerste avond: old orleans, tweede avond

Teleurgesteld

2007-04-17T14:06:00.000+02:00

Enige tijd geleden het boek Vrijdag van Loes den Hollander gelezen een boek dat met pakte vanaf de eerste pagina en blijft boeien tot vlak voor de ontknoping. De ontknoping zelf vond ik wat zwak maar al met al heb ik me toch een dag kunnen vermaken met dit boek. Deze week zag ik op Schiphol haar nieuwste boek liggen: "Zwanenzang". Ook dit boek kon me weer tot kort voor het eind boeien. Met het slot werd voor mij echter alles te niet gedaan. Het eind is ronduit zwak, alsof de schrijfster ineens bedacht dat het tijd was om het avondeten te gaan bereiden. Jammer daardoor is de sfeer die op al de andere 260 pagina's heerste ineens teniet gedaan.

Buttons....

2007-04-11T20:09:00.000+02:00

Vandaag een button van mijn collega gekregen in het kader van de binnenkort te lanceren Wiki Open Access. Deze Wiki zal op de klantendag (19 april2007) van de Bibliotheek TU Delft worden gelanceerd.

Verslag NVB studiedag: Onderwerpsontsluiting II: Vinden en verbinden; van content naar contextdag

2007-04-11T07:43:00.000+02:00

Zoekmachines kunnen het wel alleen - Theo Huibers
Theo Huibers begon zijn verhaal met een metafoor: toen Columbus Amerika had ontdekt besloot iedereen zijn geld in boten te stoppen. Toen Lindbergh in 1927 per vliegtuig van Europa naar Amerika vloog was de algemene reactie was: "dat wordt niets". Toch vond er een toename van het vliegverkeer plaats en brokkelde de macht en financiele positie van de bootmaatschappijen verder af. De slimste maatschappijen verkochte de boot en investeerde het geld. Wat doen wij als bibliotheken als wij een aantal lindberghs langs zien komen? Blijven wij als bibliotheken veilig in de boot zitten of maken we de overstap?

Ontwikkelingen die gaande zijn in de informatiemaatschappij:
- Digitalisering
- User generated content
- Itunisering: tendens van boek naar fragment
- Cross media (wat is nog de volkskrant? Is dat de krant, is dat het informatieportaal, zijn het de diensten of is het het geheel?)
- Commodity v.d. technologie

Momenteel zijn er veel nieuwe intiatieven (Lindberghs) op het gebied van informatieretrieval. Een aantal voorbeelden:

Zoeksystemen voor kinderen waarin met de nieuwe taal kunnen zoeken (dus in plaats van "Ik wacht bij de vijver" het MSN geschrevenen: "Ik W8 bij de5er")

Question Answer retrieval
In plaats van een document kan met deze zoekmachine een antwoord gevonden worden.

Automatische vertalen
Automatische samenvatting genereren is in de informatica al opgelost. Standaar is deze functionaliteit in Word beschikbaar. Voor automatische samenvattingen zijn 2 verschillende algoritmes beschikbaar: topdown en bottomup

Blogretrieval.
Zijn we al bezig met het archiveren van blogs? Het wetenschappelijk bloggen zal gaan toenemen: moeten we dat soort blogs niet selecteren en archiveren?

Muziekretrieval
Ipv zoeken met een woord of woordgroep zoeken met een notenbalk of gezongen deuntje. Een voorbeeld van zo’n project is Muugle.

Spraakherkenning
Automatisch zoeken in gesproken teksten. De volledige teksten worden via spraakherkenning geindexeerd en zo doorzoekbaar gemaakt. Door het invullen van een zoekterm vind je een gesproken tekst terug. Zo kun je al zoeken in een groot aantal fragmenten van W.F. Hermans.

Imageretrieval
Ook op het gebied van imageretrieval is veel voortuitgang gemaakt. Het is nu al mogelijk om op basis van patroonherkenning uit een hele stapel rontgenfoto’s alle rontgenfoto’s van een hand te halen. De applicatie waarmee dit kan moet wel eerst getraind worden met behulp van een set trainingsdocumenten. Handmatige metadatering door artsen is op deze manier niet meer nodig.

Cross media
Bij de universiteit in Twente is een tool ontwikkeld waarbij automatisch het 8 uur journaal wordt geindexeerd. Met een zoekmachine kun je naar fragmenten zoeken maar wordt je zoekvraag ook cross mediaal over andere bronnen uitgezet (bijv. Landelijke dagbladen). Zo vind je in 1 keer alles over een bepaald onderwerp.

Emotiedetectie
Er is software ontwikkeld waarmee de webcam emoties kan detecteren. Dit zou door een zoeksysteem gebruikt kunnen worden om de emoties van de zoekers tijdens het zoeken te kunnen bekijken. Hoe reageert een zoeker op de diverse zoekresultaten? En dat zou je natuurlijk weer kunnen laten meewegen in de relevantie.

Expert Finder (University Glasgow)
De Universiteit van Glasgow is betrokken bij een project dat de Expert Finder heet. Dit project lijkt veel op het Advanced Network Self Healing Materials maar gaat nog net een stap verder. In het Advanced Network worden experts gevonden op basis van hun artikelen. Bij de Expert Finder wordt ook gekeken naar referenties, presentaties en aanwezigheid op conferenties.

Effectmeting van onderwerpsontsluiting – Henk Voorbij
Hoe effectief is onderwerpsontsluiting? Henk heeft een aantal onderzoeken bekeken die op deze vraag ingaan. Er zijn verschillende manieren om dit soort effectiviteitsmetingen te doen. Vaak verschilt de effectiviteit per vakgebied. Over het algemeen echter valt de effectiviteit van het extra toekennen van trefwoorden tegen.
Garrett, Jeffrey. (2007) Subject headings in full-text environments: The ECCO experiment." College & Research Libraries 68 (1) January 2007: 69-77.
Thomas Mann http://www.libraryjournal.com/article/CA623006.html

Verrijking door toegevoegde functionaliteit – Jeroen Bosman
Jeroen Bosman ging in zijn presentatie in op het verrijken van de catalogus met extra functionaliteit. De catalogus heeft verschillende doelen:
1) Identificteren publicaties
2) Verleiden
3) Beoordelen
4) Beschikken over
5) Citeren
6) Ontdekken
Om zijn verhaal kracht bij te zetten heeft Jeroen een klein onderzoek gedaan waarbij gekeken werd naar een aantal catalogi (Amazon, Bol, Google Books, NCSU, OBA, Univ. bibliotheken) en hoe die scoren op de volgende punten: Identificeren, Verleiden, Selectie, Citeren, Ontdekken.

Identificeren
Niet veel verschil in kwantiteit, wel verschil in het gemak waarmee plaatsingsgegevens op te vragen zijn.

Verleiden
Vooral opnemen omslagen van boeken.Bij UB’s en OB’s is dit in opkomst maar vaak nog zeer onvolledig

Selectie/beoordeling
Vraagt om inhoudsopgaves, reviews, auteursinformatie, ratings. Mogelijk deels user-generated. Zeer groot kwantitatief verschil tussen OB’s en UB’s en bedrijven zoals Amazon, Bol. Hier valt winst te behalen voor de universiteitsbibliotheken

Citeren
Geen grote verschillen. Universiteitsbibliotheken scoren hier vaak hoger dan de sites van boekhandels. Opslaan in bibliografische sofware vanuit de catalogus vaak omslachtig. Permalink ontbreekt vaak

Ontdekken
Zeer grote verschillen tussen de catalogi. Vooral de commerciele spelers (Amazon, Bol, Google Books) zijn hierin veel sterker dan de universiteitsbibliotheken. Het biedt ons wel grote mogelijkheden voor vergroting van het gebruik van de collectie.
Universiteitsbibliotheken onderling.
Ook de catalogi van universiteitsbibliotheken onderling werden vergeleken. Hierbij kwam de catalogus van de BTUD niet als de meetst verrijkte catalogus uit de bus.
Het volledige onderzoek is te vinden via de blog van Jeroen.
Voor de universiteistbibliotheken zijn een aantal quickwins te behalen die zullen bijdragen aan verbetering van de catalogus:
- aanleggen permalinks
- goede aanwinsten indicatie
- mogelijkheden link resolvers benutten
- spullen inkopen Syndetics, meer over media
- links naar fulltext search by Google, Amazon, live, internet archive
- simpeler exporteren reference works, endnote

Op langere termijn kan de universiteitsbibliotheek de catalogus verbeteren door:
- Doorzoekbaar maken inhoudsopgaven
- Parametrische zoekresultaten
- Relevantie ranking
- Gebruik leengegevens
- Links naar citaties

Catalogi zijn redelijk voor het vinden van ‘Known Items’ maar leveren vaak te weinig tools voor ontdekken en beoordelen van zoekresultaten.

2007-04-01T14:38:00.000+02:00

Web 2.0; zijn we klaar voor de werkelijkheid?
CWIS bijeenkomst in Utrecht op 27 maart 2007

Het thema van deze dag was: Web 2.0: zijn we klaar voor de werkelijkheid? In de huidige maatschappij zien we dat jongeren steeds meer communiceren via virtuele omgevingen ( Social software, blogs, Hyves, Second Life) en de vraag is hoe onderwijs/onderzoeksinstelling hier mee om gaan. Welke mogelijkheden worden gezien en welke toepassingen zijn al ontwikkeld.

Realiteit 2.0. Nu nog maakbaarder! (Maarten Siffels en Laurens Vreekamp (KRO, afdeling Digitaal))
Deze presentatie werd gegeven door Maarten Siffels is creative director van KRO Digitaal en Laurens Vreekamp is interaction designer bij KRO Digitaal.
De Publieke Omroep zendt al 80 jaar vanuit Hilversum haar boodschappen over Nederland uit. De consument is de echter in de loop der tijd wel veranderd van een aandacht TV kijker naar een multitaskende, gefragmenteerde consument die overvloeit wordt met informatie.
Maarten Siffels legt uit dat realiteit anno 2007 gefragmenteerd, gepersonaliseerd en vooral gemedialiseerd is. Als omroep moet je hier iets mee doen. Maar hoe en vooral wat? Als mediabedrijf zit je in een spagaat - de gebruiker maakt tegenwoordig zijn eigen content (user generated content) en bedient de massa terwijl dit eigenlijk de rol is van de omroep. Dus gaat de KRO aan de slag met deze nieuwe realiteit. Als voorbeeld wordt een filmpje getoond van een "mobile reporter" die met een mobiel iemand kort interviewt wat wordt getoond tijdens de uitzending van Goedemorgen Nederland. Er zijn een aantal van deze mobile reporters in Nederland beschikbaar die door een korte training hebben geleerd nieuws te brengen. De kwaliteit van deze mobiele-telefoon-filmpjes is misschien niet 100% maar het is nieuws, sneller gebracht dan dat iemand uit Hilversum ooit kan leveren. Dat de omroep geen eigenaar is van deze content nemen zij op de koop toe.
Laurens Vreekamp ging in op de nieuwe plannen van de KRO - met als onderwerp het digitale archief. Iedere week brengt de KRO een audio-special met beelden/geluidsfragmenten/etc. van een bepaalde artiest (in het voorbeeld Herman Brood). Maar ook "moodstreams" horen bij deze nieuwe werkelijkheid. De gebruiker kan door middel van het kiezen van een mood een digitaal-luister-kanaal openen met fragmenten van muziek of interviews.

This call is being recorded (Willem Karssenberg (Drenthe College))
Willem Karssenberg is adviseur bij de dienst ICT van ROC het Drenthe College en houdt het weblog "Trendmatcher tussen ICT en Onderwijs" bij.In zijn lezing ging Willem in op telefoneren via het internet en de rol hiervan in het onderwijs. "Leren telefoneren" maakt binnen veel opleidingen onderdeel uit van het onderwijsprogramma. Veelal worden dit soort telefoongesprekken gevoerd met dure systemen waarmee gesprekken opgenomen en afgespeeld konden worden. Het kan ook anders met Skype en Pamela. Skype is een gratis programma waarmee personen via internet met elkaar kunnen bellen. Pamela is een ander programma dat automatisch gesprekken die via Skype gevoerd worden kan opnemen en opslaan als MP3 bestand.Beide programma's kunnen werken vanaf een USB stick en vereisen geen installatie op de computer. Om te demonstreren dat het werkt belt Willem in een live-demo met zijn dochter.
Gebruik van Skype en Pamela biedt grote voordelen boven de traditionele manier van leren telefoneren waarbij gebruik gemaakt wordt van dure systemen of rollenspelen voor de klas. Denk bijvoorbeeld eens aan de mogelijkheid om de telefoongesprekken te archiveren en in een portfolio van de student op te slaan. Maar het is ook mogelijk om groepsgesprekken te voeren, bewerkingen met bijvoorbeeld Audacity (open-source geluidsbewerkingssoftware) uit te voeren, gesprekken te uploaden naar een website met behulp van een Podcastgenerator of ze beschikbaar te stellen als podcast via I-tunes. Wat vooral interessant kan zijn is dat op zo’n gesprek dat beschikbaar wordt gesteld feed-back gegeven kan worden. Voor het onderwijs heeft deze toepassing heel duidelijk een toegevoegde waarde maar mogelijk dat het ook binnen de bibliotheek toegepast kan worden om telefoonvaardigheden te oefenen. Daarnaast zouden we naast de traditionele telefoonlijn natuurlijk een Skype lijn kunnen openen zodat onze klanten ons kunnen Skypen.
Meer informatie: http://whurl.org/skypeproject

Multi-user game environments in het onderwijs (Harald Warmelink (Universiteit Utrecht))
Harald Warmelink heeft voor zijn afstuderen een aantal multi-user game environments geanalyseerd vanuit een pedagogisch standpunt. Momenteel is er veel te doen met betrekking tot de serieuze toepassing van gaming (de TU Delft heeft net haar eigen drijvende eiland in Second Life gekocht). In het onderwijs zijn er al projecten geweest Second Life (Harvard Law School, Ball State University), Active Worlds (L3D), Neverwinter Nights (University of Minnesota) zijn ingezet. Harald Warmelink liet een aantal van deze voorbeelden zien. Aan de university of Minnesota werd Neverwinter Nights gebruikt voor het trainen van toekomstige journalisten. De motivatie om gaming in het klaslokaal toe te passen lag voornamelijk in de observatie dat de huidige generatie studenten op een andere manier leren dat de vorige generatie studenten. In het aangepaste spel spelen studenten de rol van een journalist van de Harperville Gazette. In de stad is een trein ontspoord die gevaarlijke stoffen vervoerde en de journalist moet een reportage maken over dit ongeluk. De journalist moet een invalshoek voor dit verhaal kiezen, informatie verzamelen, interviews houden en het verhaal uitwerken. Zo ervaren studenten hoe het is om het is om journalist te zijn en wat je wel en niet moet doen als journalist en leren zo over het beroep van journalist.
Voor wie meer over dit onderwerp wil lezen: het afstudeerscriptie van Harald is online beschikbaar.

Hyves in het onderwijs, ervaringen van een docent (Indira Reynaert (Docent Nieuwe Media, eXistenZ))
Indira Reynaert werkt als zelfstandig adviseur bij Existenz media consultancy . Daarnaast is ze docente Communicatie- en Informatiewetenschappen aan de Universiteit Utrecht. Sinds dit studiejaar gebruikt Indira Hyves als vervanging van de standaard elektronische leeromgeving (ELO). De achterliggende gedachte hiervoor is dat sociale netwerken passen in de belevingswereld van de student. De studenten zijn erg enthousiast en tonen meer betrokkenheid bij de studie en het onderwerp nieuwe media. Voor studenten is het zeer prettig om tijdens de leerstof bezig te kunnen zijn met privé activiteiten (of andersom). Het experiment lijkt dus zeer geslaagd. Omdat naast studenten ook specialisten en bedrijven toegelaten worden in Hyves ontstaat er een interactie tussen studenten en potentiële werkgevers waarvan beide kunnen profiteren. De docent zelf kan via Hyves de voortgang van projecten monitoren. Bovendien blijkt de student-docent interactie en de student-student interactie toe te nemen door het gebruik van Hyves.
Hoewel Hyves dus succesvol ingezet kan worden in het onderwijs is het geen vervanging van de Elektronische Leeromgeving. Daarvoor kent Hyves nog teveel beperkingen.
Meer informatie:
http://www.edusite.nl/edusite/nieuws/16820 http://www.edusite.nl/edusite/nieuws/16653 http://indirareynaert.web-log.nl/indirareynaert/2006/09/over_hyves_in_h.html

Aantekeningen maken verboden? Pierre Gorissen (Fontys Hogescholen)

Pierre Gorissen is werkzaam als consultant bij het ICTO team van de afdeling Onderwijs van het Fontys Facilitair Bedrijf. Hij houdt een weblog bij waarin hij schrijft over allerlei zaken op het gebied van ICT en Onderwijs. Zijn lezing had als onderwerp creative commons, iets waar je als gebruiker van web 2.0 zeker mee te maken krijgt. Als je tekst, audio, video’s beschikbaar stelt op het internet kan het voorkomen dat die online bijdrage door anderen hergebruikt worden. De vraag die je je dan moet stellen is of je dat wel wilt. Wil je dat niet dan is de veiligste oplossing: niets publiceren op het internet. Het alternatief is niet waterdicht en maakt gebruik van creative commons: Bedenk van te voren wat je vindt dat anderen mogen met je content en geef dat duidelijk door middel van een creative commons licence aan. Het aanbieden van content is echter geen garanties. Er zijn nog steeds mensen die zich van die licenties niets aantrekken. We zullen elkaar hier dus op aan moeten spreken.
YouTube: Broadcasting yourself to the worldHarriet Damen (Universiteit Leiden)YouTube bestaat pas sinds 2005 maar is sindsdien uitgegroeid tot de meest gebruikte website voor het delen en bekijken van videomateriaal. Filmpjes die op YouTube staan bereiken een zeer groot publiek (in juli 2006 loggen er dagelijks 16 miljoen mensen in en in september van dat jaar worden er dagelijks 65000 video’s op de site gezet).
Wat kan je met YouTUbe:

Video’s kijken en zoeken
Video’s uploaden en delen met anderen
Een TV kanaal hebben
Lid worden van Groepen en communities
Commentaar en waardering toevoegen aan filmpjes.

Binnenkort komen daar nog een aantal nieuwe functies bij zoals Audio Swap en chatten met mensen die naar dezelfde video kijken als jij doet.
De populariteit van YouTube is volgens Damen te verklaren door:
Mogelijkheden om gebruik te maken van privacy (de keuzen om filmpjes online te zetten voor een selecte groep mensen)
1) de kans om beroemd te worden: je bereikt in 1 keer een groot publiek.
2) humor
3) commerciële factoren (televisiestation sluiten contracten af met YouTube)
4) community / social software component (het delen van content)
5) tags (zorgen voor een verslavende manier van kijken en vergroten de zichtbaarheid van de filmpjes)

Leuke presentatie, alleen jammer dat Damen niet echt inging op de toepassingen binnen het onderwijs. Een aantal mogelijkheden die we zelf zien: het aanbieden van informatievaardighedenfilmpjes, gebruikersfilmpjes (studenten laten de bibliotheek zien aan nieuwe gebruikers - maken reclame voor de bibliotheek), <>
In de wetenschap zou YouTube gebruikt kunnen worden voor het vastleggen van experimenten. Overigens staan de eerste filmpjes waarin de Bibliotheek TU Delft in beeld komt al op YouTube.

En wat betekent SURFnet in dit geheel? Een sneak preview... Sandra Passchier (SURFnet, Utrecht)
De laatste presentatie van vandaag ging over SURFnet en wat zij gebruikers aanbieden als het gaat om video en online netwerken/communities. In de huidige situatie kennen we het Surf Videoportaal, Surf Videotheek (de surf YouTube site), Surfnet TV (voor het maken van live registraties) en Surfgroepen (online samenwerken, documenten delen, webconference). Deze diensten zijn eigenlijk aparte blokken en daarom wordt gekeken naar verbetering en integratie. De plannen zijn om 1 centrale ingang te bieden waarbij de diensten van Surfnet TV en Surfnet Videotheek geïntegreerd worden aangeboden als Surf Media. De plannen voor verbetering en integratie liggen nu klaar en zullen verder uitgewerkt gaan worden.
De presentaties van de CWIS-NL bijeenkomst van dinsdag 27 maart jl. met thema: "Web 2.0; zijn we klaar voor de werkelijkheid?" zijn te vinden op de CWIS-NL website.

Velen anderen maakte inmiddels ook verslagen van de lezingen. Links naar deze bloggers zijn te vinden op delicious http://del.icio.us/wowter/cwis0307

Deze bijdrage op mijn blog werd gemaakt in samenwerking met mijn collega. Delen van dit verslag zijn daarom exact gelijk aan het verslag op haar blog. Voor het overnemen van deze gedeeltes heb ik uitdrukkelijk toestemming gekregen.

Webformater

2007-02-13T08:21:00.000+01:00

Webformater is een programmaatje dat webpagina's vertaald naar een tekstbestand. Het programma is bedoeld voor mensen met een visuele beperking en gratis te downloaden via:

http://www.tovg.nl

Anders dan anders

2007-02-12T17:15:00.000+01:00

Leuk om eens een paar minuten aan te besteden: deze site waarop het verboden is met je muis te klikken:

http://www.dontclick.it/

Way back

2007-02-01T13:17:00.000+01:00

Ik was op zoek naar de datum waarop de bibliotheek overgestap is naar de huidige vormgeving van de website. Gelukkig zijn de diverse homepages die de bibliotheek in de loop van de tijd ontwikkeld heeft zijn nog te bewonderen in het internetarchief.
Je hoort wel eens zeggen dat vroeger alles beter was maar als ik terug ga in de tijd weet ik dat zo net nog niet.

Hoe ervaren gebruikers de website van de Bibliotheek TU Delft?

2007-02-01T10:12:00.000+01:00

Enige tijd geleden was ik bij een Usability workshop bij SearchResult in Zaltbommel (zie ook de post Usability) en daar werden, na een snelle blik op de website van de Bibliotheek TU Delft de volgende opmerkingen gemaakt:

opmerkingen met betrekking tot huidige website:
- url moeilijk te onthouden. met en zonder www: Google vindt beide pagina’s en ziet ze als aparte pagina’s: dat vindt de zoekmachine niet leuk.
- menu: ziet er niet uit als een uitklapmenu
- nieuws; nieuws moet er anders uitzien: datum + tekst
- Links hebben geen afwijkende kleur: ook bezochte links worden niet in een afwijkende kleur getoond.
- VKC homepage ziet er al een stuk beter uit vanuit usability oogpunt

Scan van nieuwe huisstijl (TUD huisstijl)
- lettertype is erg klein
- Banners zijn erg sterk
- teasers leiden wel erg veel af.

Dit is niet de eerste keer dat er naar de homepage van de BTUD gekeken is:

Al een paar jaar geleden keek Ben Vroom naar de website van de bibliotheek en gaf zijn en deed punten en deed aanbevelingen.
Ook in de Informatie Professional verschijnen met enige regelmatig de uitkomsten van websitetests. In 2005 werden de websites van wetenschappelijke bibliotheken bekeken.

Hierlangs afknippen

2007-02-01T08:53:00.000+01:00

Voor mijn gevoel klinkt het in het Engels beter: Above the fold. In het Nederlands wordt het boven de vouw maar volgens mij spreekt dat niet meteen voor zich. Toch blijkt volgen Jakob Nielsen (zie het boek: “Prioritizing Web Usability”) dat slechts 23% van zijn testgebruikers scrolt op de homepage. Voor contentpagina's ligt dit iets hoger: 42%. Vandaar dat hij de aanbeveling doet om de belangrijkste informatie boven de "vouw" te zetten.

Een ander artikel dat dit fenomeen beschrijft is te vinden op Usarchy

Het verschil tussen browsen en zoeken

2007-02-01T08:45:00.000+01:00

Met behulp van Eye tracking is het verschil tussen Browsen en zoeken in kaart gebracht voor zowel pagina's met tekst als pagina's met plaatjes.
Op tekstpagina's wordt het F patroon duidelijk herkend. Bij pagina's met plaatjes wordt tijdens het browsen een systematisch pad gevolgd en een meer random pad tijdens het zoeken.

zie: Eye Gaze Patterns while Searching vs. Browsing a website
zie: Eyetracking: browsing versus searching

Vrijdag - Loes den Hollander

2007-01-19T14:11:00.000+01:00

Vrijdag - Loes den Hollander
Sandra van Dalsum is getrouwd, 48 jaar en is mede-eigenaresse van een aantal modezaken. Om de vrijdag ontmoet ze haar minnaar (de vriend van haar dochter) in een hotel. Als deze vriend met een andere vrouw in het hotel wordt vermoord komt haar geheim aan het licht en verandert haar leven ingrijpend. De moordenaar zou het namelijk wel eens op haar gemunt kunnen hebben en Sandra moet onderduiken. Boek is pakkend vanaf de eerste pagina en blijft boeien tot vlak voor de ontknoping. De ontknoping zelf vind ik wat zwak maar al met al heb ik me toch een dag kunnen vermaken met dit boek.

Leuke website

2007-01-11T07:56:00.000+01:00

via een collega ontving ik een mailtje met een verwijzing naar de volgende leuke site over usability

http://www.webpagesthatsuck.com/

Het Stille Huis - Ruth Rendell

2007-01-10T14:08:00.000+01:00

Het Stille Huis - Ruth Rendell
Een boek over twee zussen Ismay en Heather die samenwonen in één huis en samen in het verleden iets schokkends hebben meegemaakt waar niet over gesproken wordt. Als Heather gaat trouwen ontstaat bij Ismay de vraag of ze de echtgenoot van Heather moet inlichten over het geheim. Een typische Ruth Rendell waarin personages met hun eigen fouten en onhebbelijkheden ragfijn met elkaar verweven worden om te komen tot een grote meeslepende verhaallijn. Een sinterklaaskadootje zoals ik ze graag krijg.

De stille zonde - Lieneke Dijkzeul

2007-01-02T14:09:00.000+01:00

De stille zonde - Lieneke Dijkzeul
Een leraar engels wordt vermoord tijdens een schoolreunie. Aan inspecteur Paul Vegter de taak deze zaak op te lossen. In eerste instantie lijkt dit een onbegonnen zaak: er zijn geen getuigen en er lijkt ook geen motief te zijn. Op de reunie aanwezig was David Bomer. Een arrogante dertiger die op de avond van de reunie zijn zwangere vriendin verlaat en kort daarna een relatie begint met Eva Stotijn, ook op de reunie aanwezig en een alleenstaande moeder van een dochtertje van vier. Aanvankelijk lijkt deze relatie wat meer geluk in Eva's leven te brengen maar al gauw laat hij zijn ware gezicht zien en blijkt dat hij Eva in een wurggreep houdt. Dit is de eerste literaire thriller van een schrijfster die zich tot nu toe bezig heeft gehouden met het schrijven van kinderboeken. Wat mij betreft had deze overstap niet gehoeven. Het boek is weinig pakkend, het verhaal komt maar heel langzaam op gang en de conversaties zijn nogal gewoontjes.

De zolderkamer - Katy Gardner

2006-12-29T14:12:00.000+01:00

De nachtmerrie van elke moeder: je kind kwijtraken. Helemaal marcaber als dat gebeurd tijdens een spelletje verstoppertje spelen in je eigen huis. De man van Melanie lijkt de aangewezen verdachte. Voor de verdwijning werd hij door de politie al verdacht van moord op zijn ex-vriendin. Toch pakt het anders uit... Lekker weglezertje dat mij vanaf de eerste pagina wist te boeien.

Aduna Seminair

2006-12-16T14:45:00.000+01:00

Verslag Aduna Seminair “Exploring Enterprise Information”, Delft 14 december 2006

Aduna is een bedrijf dat zich sinds 1997 bezig houdt met het ontwikkelen van software voor metadatasearch en retrieval. De producten van Aduna zijn open-source en gratis: het bedrijf verdient door de verkoop van support.
Eén van de producten die Aduna aanbiedt is AutoFocus. AutoFocus is een visuele desktop zoekapplicatie waarmee je snel en eenvoudig je persoonlijke informatiebronnen (zoals bestanden, e-mails en favoriete websites) kunt doorzoeken.
Zoekmachines als Google hebben de beperking dat ze alle resultaten in één resultaatlijst tonen. Met Autofocus wordt een clustering van zoekresultaten gemaakt (de resultaten worden bijvoorbeeld geclusterd naar filetype). Daarnaast wordt van de resultaten ook nog een cluster map visualisatie van de gemaakt.
Andere producten van Aduna zijn:
· Spectacle
· Metadata Server
· Sesame RDF database

Spectacle is een product dat gebaseerd is op facet navigatie. Facet navigatie is een multi-dimensionaal navigatiesysteem waarbij ieder metadataveld een dimensie is.
Creating a search infrastructure
In deze presentatie ging Peter Valkenburg (CTO van Everett) in op hoe je een enterprise search architectuur kunt opzetten. Gewone zoekmachines geven vaak teveel hits en teveel externe informatie terug. Enterprise search technologieën zorgen ervoor dat organisaties, medewerkers en klanten efficiënter informatie kunnen vinden. Een van de lastige punten hierbij is wel dat je te maken hebt met verschillende soorten gebruikers met verschillende behoeftes die je allemaal moet ondersteunen (dwz de gewone gebruikers (meerderdeel) willen gewoon snel en simpel zoeken, de expert die typisch jargon zal willen gebruiken maar die de kennis van geavanceerd zoeken zal ontberen, de bibliotheek medewerker bij wie de domeinkennis zal ontbreken maar die wel veel verstand heeft van zoektechnieken).

Bij het opzetten van een zoekarchitectuur moet je van te voren definiëren:
- over welke bronnen je wilt zoeken
- voor welke gebruikers je het doet
- welke processen je wilt ondersteunen
- welke zoekcapaciteiten aangeboden zullen worden.

Tot slot gaf Peter een roadmap voor het implementeren van enterprise search. Invoer daarvan is namelijk een programma dat uit meerdere projecten bestaat:
- Invoer simple search: tekstueel zoeken in enkele bronnen
- Basic enterprise search: tekstueel zoeken in meerdere bronnen
- Metadata enhanced Enterprise search: zoeken in tekst en metadata meerdere bronnen
- Guided enterprise search: guided zoeken in meerdere bronnen evt afkomstig uit diverse organisaties

RNA: reference network architecture
http://www.rnaproject.org/
In het RNA-project zijn allerlei soorten organisaties betrokken bij het toegankelijk maken van het Nederlandse culturele erfgoed. In het project worden door diverse soorten organisaties (bibliotheken, musea en beheerders van het culturele erfgoed) digitale informatie gedeeld en dit leidt tot een aantal leuke initiatieven:

http://www.rnaproject.org/rna.gron/rna.gron/i000512.html
http://www.rnaproject.org/asp/page.asp?alias=rna.naturalis

Het Nederlands soortenregister
Het Nederlands Soortenregister is een project waarbij informatie van diverse organisaties aan elkaar gekoppeld worden. Omdat ieder van deze organisaties zijn eigen referentiestructuur gebruikt worden bij deze projecten de verschillende referentiestructuren aan elkaar gekoppeld. Hierdoor kan informatie uit diverse sites met elkaar gelink. In het Nederlands soortenregister worden de gegevens van een in Nederland voorkomend soort gekoppeld aan de beeldbibliotheek van Naturalis, informatie van het ministerie van LVN en informatie over waarnemingen van de soort (afkomstig van de website: http://www.waarneming.nl/)

Borgen in Groningen
De casus RNA-G(roningen) houdt zich binnen het RNA-project bezig met het ontwikkelen van een referentie- en beschrijvingssystematiek die het mogelijk maakt zowel objecten (de borgen en de in de borgen aanwezige objecten) als documentatie over die objecten en hun achtergronden efficiënt en doeltreffend toegankelijk te maken. Hiertoe worden educatieve en toeristische informatie gekoppeld aan objectbeschrijvingen van borgen in Groningen.

Sprinkhanen in Nederland en België
Deze website geeft een overzicht van de in Nederland en België voorkomende sprinkhanen.
Een veel gebruikte vorm van determinatie is dichotoom. Bij deze manier van determineren wordt steeds een pad van telkens twee keuzes gevolgd: een insect heeft vleugels of geen vleugels. De volgorde van de vragen ligt van te voren vast. Vaak is deze manier van determineren moeilijk. In het RNA project is een website gebouwd waarmee door middel van facetdeterminatie insecten kunt determineren. Je hoeft nu niet meer eerst die ene vraag te beantwoorden voor je een andere krijgt: je kiest zelf welke vraag je het eerst wilt beantwoorden om de gevonden insect te determineren.
Metadata binnen de overheid – Hans Overbeek
Een ander project waarbij gebruik gemaakt wordt van Aduna software is het project Advies overheid.nl.Dit project heeft tot doel om te realiseren is dat burgers overheidsproducten, -diensten en -documenten eenvoudig en goed geordend op het internet kunnen vinden.

De grootste knelpunten bij aanvang van het project in 2003 waren:
- het grote verschil in kwaliteit van de diverse websites
- het gebruik van Google: veel hits maar onderling geen samenhang
- de kwaliteit van de zoekmachines op de diverse sites.

De volgende resultaten zijn anno 2006 behaald:
- er zijn webrichtlijnen gedefinieerd voor overheidswebsites
- er is een goede zoekdienst opgezet
- er zijn gemeenschappelijke zoeksleutels (metadata)

Een van de grote problemen waar men in dit project tegen aan liep was dat de aanbieders van informatie en de gebruikers van deze informatie niet dezelfde “taal” spreken. Voor de aanbod kant wordt gebruikt gemaakt van de webmetadatastandaard. Door mapping vindt een vertaling naar de vraagkant plaats.

Bij dit project wordt voor de metadata gebruik gemaakt van DublinCore. Omdat DublinCore alleen niet voldoende is wordt deze standaard uitgebreid met een aantal eigen velden. (overheid web metadata standaard).

De presentaties zullen tzt beschikbaar komen via de website van Aduna

Bibliotheek Jargon en usability

2006-11-28T08:33:00.000+01:00

Leuk overzicht van termen die gebruikt worden door bibliotheken en die gebruikers niet begrijpen:

http://www.jkup.net/terms-studies.html

op dezelfde website ook een overzicht van termen die gebruikers wel begrijpen:

http://www.jkup.net/terms.html

Usability workshop

2006-11-28T08:22:00.000+01:00

Usability workshop 24 november2006

Gebruiksvriendelijkheid in de praktijk
- kan een gebruiker vinden wat hij zoekt
- begrijpt de gebruiker de informatie
- kan de gebruiker de benodigde functies gebruiken

Afgeleid hiervan zijn:
Is de gebruiker tevreden
Vindt er conversie plaats
Komt de gebruiker terug en wordt hij fan

Een usable website is:
1) effectief
2) efficiënt
3) makkelijk te leren
4) makkelijk te onthouden
5) bevredigend/prettig/leuk

Waarom is usability belangrijk?
- online marketing: meer bezoekers
- we willen dat de bezoekers
-info begrijpen
-contact opnemen
-producten/diensten kopen
Kortom conversie

Wat zin uw doelen? Het is belangrijk die doelen meetbaar te maken

Conversie is alles wat je zelf definieert

4 types conversie:
1) branding: tijd op de site: pagina's bekeken
2) conversie tot lead: nieuwsbrief, mailafriend, contact
3)conversie tot prospect: offerte/optie aanvraag
4) verkoop: aantal boekingen, waarde van de boekingen

In USA gebruikersonderzoek gedaan: ontluisterend.
42% kon de juiste informatie niet vinden
62% kon het gezochte product niet vinden
67% van de winkelwagens wordt niet besteld
1-6%doet een aankoop

Accessibility is een onderdeel van usability: een toegankelijke website kan door iedereen worden bediend.
Dus geen vermindering van functionaliteit en informatierijkheid

Website dient toegankelijk te zijn voor alle mensen;
- visueel beperkt
- auditief beperkt
Motorisch beperkt (denk aan uitklapmenuus)

Toegankelijk voor alle systemen:
- browsers
- brailleregel
- screen reader (leest de website voor voor blinden
- kleinere schermen (PDA's, mobiele telefoons)
Maar ook voor zoekmachines.

Waarom accessibility?
-om het bereik van je website te vergroten
- om het gebruiksgemak en de tevredenheid te vergroten
- meer zoekmachine vriendelijkheid
- lagere onderhoudskosten
- beter voorbereid op de toekomst
Dit alles opgeteld leidt tot een verhoging van het rendement
Van de website

Test zelf je toegankelijkheid (doe het zelf testing)
* bekijk de ruwe bron (de website van becam is een schoolvoorbeeld van hoe het moet
* maak accesskey voor screenreaders
* bekijk hoe google je website ziet: type cache:www.library.tudelft.nl
Zie je hier weinig tekst dan is dit een slecht teken.
* bekijk je website met dichtgeknepen ogen
* laat je website voorlezen met een screenreader (er zijn er veel gratis te downloaden)
* vergroot het lettertype in de browser
* denk na over de noodzaak om multimedia te gebruiken
Laat je teksten lezen door een kennisloze buitenstaander (bijv je moeder)
* gebruik je menu’s met een bibberhand

Voor het vergroten van het font wordt ook vaak het symbool aA gebruikt. Voordeel is dan dat je een aparte stylesheet aan de pagina kan hangen dat bijv. alleen de nuttige tekst vergroot

Goed voorbeeld van een toegankelijke website is die van de BBC:
www.bbc.co.uk
Op deze pagina bevindt zich de optie accessibility help: hiermee krijg je ook toegang tot de hoogcontrast versie

Houdt ook rekening met kleurenblindheid: 8% van de mannen is kleurenblind. Er zijn bedrijven die screenshots maken van hoe een kleurenblinde jouw website ziet.
Kleine zelftest: zet je monitor op zwart-wit

Drempels weg:
aantal sites hebben een keurmerk dat aangeeft dat ze ook toegankelijk zijn voor minder valide:
- W3C bepaalt hiervoor de standaarden (op de site vind je veel toegangsrichtlijnen)
- drempelvrij speciaal logo
- overheden werken vaak met hun eigen standaard (http://webrichtlijnen.overheid.nl/)
Logo zegt niet alles: er zijn sites die het logo voeren maar toch nog heel wat verbeteringen in hun toegankelijkheid zouden kunnen aanbrengen.

Twee tips:
zorg dat javascript niet in de broncode komt : het wordt er door de readers wel uitgefilterd maar maakt je bestand wel groter en vanuit SEO oogpunt is dit minder gewenst
Om dezelfde reden hoort CSS code ook niet in de broncode.

Verschillende soorten Usability onderzoek:
- expert audit/review/scan
- gebruikersonderzoek (gebruiker doet op je website een aantal vooraf gedefinieerde taken, totaal gedurende een half uur. Dit wordt met software en camera geregistreerd. Als je website verschillende gebruikersgroepen kent zijn 4 personen per groep voldoende).
- Statistische analyse (bijv. met Prophet). Met deze software kun je een click map analyse maken (registreren waar gebruikers klikken)
- kwalitatief onderzoek middels enquete: bijv. onder de afhakers van je website. Echter: usability gaat over gedrag en gedrag voorspellen. Het is voor mensen moeilijk om hun eigen gedrag te beschrijven, daarom is het lastig om een klant zelf zo’n enquete te laten invullen: vragen als: waar wil je deze button etc leveren weinig op.
Wel nuttig voor vragen van wat meer algemene aard: - wie ben je, wat wil je, waar was je naar op zoek…

Usability is niet iets wat je eenmalig doet: het is een cyclisch proces waarin je continue evalueert en verbeteringen aanbrengt.

usability tips
- look & feel: lettertype, kleur.
- navigatie: informatie architectuur: ook wel horizontale navigatie. Informatie “geur” . Als je een website bekijkt heeft alles een geur die sterker of zwakker is. Alles moet een geur hebben die bij de gebruiker aansluit: een gebruiker vindt een aantal klikken geen probleem als hij/zij maar het gevoel heeft dichter bij het doel te komen.
- content: scan & leesbaarheid van je teksten. Het gebruik van tussenkopjes vergroot de scanbaarheid: gebruikers weten sneller dat ze goed zitten en het verhoogt de tevredenheid. Het patroon dat gebruikers scannend over een website maken heeft de vorm van een F. Eerst bovenaan van links naar rechts dan naar beneden en dan nog een keer van links naar rechts. Houdt teksten leesbaar: een zin van 7-10 woorden is voor een beeldscherm genoeg.
- interactie met formulieren: formulieren zijn erg belangrijk. Over het algemeen geldt: hoe minder velden hoe beter. Meer velden betekend meer afhaakmomenten.
- foutmeldingen: geef je je gebruiker hulp of een schuldgevoel. Zorg voor goede foutafhandeling (bijv. bij het invoeren van een verkeerde URL) en geef suggesties hoe het probleem verholpen kan worden (voorbeeld hoe je het goed kan doen: http://www.usarchy.com/static/404_output/).

Eenvoudig aan te brengen wijzigingen die de usability verhogen:
kleurstelling en contrast aanpassen. Zorg ervoor dat de kleurstelling consistent is
Zorg ervoor dat links altijd een afwijkende kleur hebben. Zorg ook voor een afwijkende kleur voor bezochte links
zorg ervoor dat de tekst getoond wordt in leesbaar contrast

Content toevoegen/herindelen/herschrijven
- inventarisatie van de teksten met opdrachtgever
- links in de tekst doen het beter dan aparte links naast de tekst

Functionaliteit toevoegen
zoekfunctionaliteit en kruimelpad ontbreken vaak
n.b. gebruik kruimelpad niet om de geschiedenis van de gebruiker op de website weer te geven: hiervoor zijn dient de backbutton in de browser. Gebruik van het kruimelpad voor de geschiedenis wekt verwarring.
andere navigatie facet toevoegen (bijv. zoeken op startdatum van een cursus op een website van een cursusaanbieder)

formulieren herdelen & verkorten
- mensen die bij de kassa laten afhaken is erg kostbaar: maak een winkelwagen met een cookie: klanten waarvan de verbinding wegvalt hoeven niet opnieuw alles in het winkelwagentje te leggen.
- als mensen steeds dezelfde velden leeg laten overweeg ze dan te verwijderen uit het formulier.

Bouw conversie mogelijkheden in daar waar het logisch is: Veel gebruikte indeling van het scherm is als volgt:

Navigatie

Tekst

conversie

Veel gebruikt wordt A-B testing: de helft van de klanten krijgt pagina A te zien, de andere helft pagina B. Gekeken wordt welk van de pagina het het beste doet.
KLM doet dit veel: 90% krijgt pagina A te zien: 10% pagina B. Als pagina B meer gaat opleveren dan pagina A wordt pagina A vervangen door pagina B en wordt er een nieuwe pagina gemaakt C die aan 10% van de klanten getoond wordt.

Linksbovenin het scherm je logo tonen is common case

opmerkingen met betrekking tot huidige website:
- url moeilijk te onthouden. met en zonder www: Google vindt beide pagina’s en ziet ze als aparte pagina’s: dat vindt de zoekmachine niet leuk.
- menu: ziet er niet uit als een uitklapmenu
- nieuws; nieuws moet er anders uitzien: datum + tekst
- Links hebben geen afwijkende kleur: ook bezochte links worden niet in een afwijkende kleur getoond.
- VKC homepage ziet er al een stuk beter uit vanuit usability oogpunt

Scan van nieuwe huisstijl (TUD huisstijl)
- lettertype is erg klein
- Banners zijn erg sterk
- teasers leiden wel erg veel af.

Links openen in apart venster versus in hetzelfde venster
voorkeur gaat uit naar het openen in hetzelfde venster. Gebruikers waarderen popups/popunders niet, veel gebruikers hebben een popup blokker bovendien zijn gewend dat ze met de backbutton terug kunnen naar de vorige pagina: als je een venster over dat venster legt werkt dat niet meer.

checklists

2006-11-28T07:46:00.000+01:00

MIT heeft een usability checklist: http://web.mit.edu/ist/usability/usability-guidelines.html

http://www.usability.gov/pdfs/guidelines.html

http://www.benvroom.nl/pretestenchecklistbeknopt.htm
http://www.handboekusability.nl/checklists/
http://www.2c.nl/nl/nieuwsbrief/04-06/item3.html

Verslag XML Holland 2006 (SGML/XML usergroup)

2006-11-25T14:27:00.000+01:00

Verslag XML Holland 2006 (SGML/XML usergroup)
Keynote lezing: Sneller beter samen- Radboud de Groot (Twynstra The Bridge)
Radboud noemde in zijn lezing een aantal huidige trends en ontwikkelingen op het internet zoals:
Generation C: ook wel de contentgeneratie. Er is een generatie ontstaan die gewend is van alles met content te kunnen doen zoals bijvoorbeeld: zelf concent creëren of opslaan. De content kan van alles zijn:weblogs, digitale foto's, films, websites etc.… De contentgeneratie wil creatief zijn en verwacht geholpen te worden door fabrikanten die met allerlei producten de markt op komen.
Secondlife (http://www.secondlife.com/nceerde Linden Lab het spel SecondLife. SecondLife biedt de gebruikers een virtuele wereld, waarin ze een virtueel leven kunnen leiden. SecondLife is geen game, en geen site, het is een alternatieve online 3D wereld die ondertussen ook steeds interessanter wordt voor bedrijven. Er zijn bijvoorbeeld al bedrijven die via Secondlife hun vacatures proberen te vervullen.Crowdsourcing: Is een van de nieuwste ontwikkeling binnen 'consumer generated content' is crowdsourcing. Crowdsourcing is het outsourcen van werk aan amateurs dat vroeger door professionals werd gedaan. Zoals R&D en innovatie. Voorbeelden van crowdsourcing:
• http://www.brewtopia.com.au/waarop je je eigen bier/wijn kunt maken. Een “open source bierbedrijf”.
• http://www.fluevog.com/.com="Tahoma"> met de mogelijkheid je eigen schoenen te ontwerpen en de kans dat die dan ook echt geproduceerd gaan worden
• http://www.innocentive.com/536"> een web-based community waar wetenschappers problemen oplossen
• http://www.lego.com/ebruiker zelf setjes legostenen kan samenstellen waarna bij genoeg stemmen van andere bezoekers van de internet site Lego dit setje ook daadwerkelijk uit zal gaan brengen.
Serious gaming: Games en game technologie zijn al lang niet meer alleen voorbehouden aan de entertainment sector. Tegenwoordig doet de game ook steeds vaker zijn intrede binnen organisaties in de vorm van bedrijfssimulaties- en trainingen. Wat dacht je bijvoorbeeld van: politieagenten die via games getest op hun vaardigheden of een virtuele rijinstructeur of games voor management simulaties
Lulu (http://www.lulu.com/nlaarmee je je eigen boek kunt uitgeven. Deze dienst is s GRATIS en elk boek wordt pas gedrukt en verzonden als het gekocht is. De auteursrechten blijven bij de schrijver die ook het uiterlijk bepaald (design en de lay- out). . Jij bepaald de prijs en de auteursinkomsten. Via deze site is het tevens mogelijk je boek te verkopen via bijvoorbeeld: Bol.com
Kortom het eigenlijk voor iedereen: “Business as unusual”

Don't manage your content - Michel de Ru (Daidalos)
Michel besprak in zijn lezing de next-generation-publisher. Huidige doorlooptijden bij het publiceren zijn te groot. Onderzoek heeft uitgewezen dat slechts 3-20% van de content gebruikt wordt.
Waarom dan al die moeite vooraf doen als je niet eens zeker weet of een document gebruikt gaat worden. De Content Integrator kantelt het uitgeefproces en gooit de voorbewerking en verrijking vooraf overboord en levert zo een oplossing voor lange levertijden, lage actualiteit en lange time-to-market.

Het SAP XML documentatie project - Ingrid van Gilst
SAP education is het op twee na grootste IT trainingsorganisatie van de wereld. Momenteel verzorgt het 250 verschillende trainingen in 48 landen. Het probleem waar men binnen SAP tegen aan liep was dat het in elkaar zetten van trainingshandleidingen erg veel tijd en werk kost. De trainingen zijn modulair opgezet en voor de klant wordt een cursus op maat gemaakt. Hiervoor worden stukken uit de trainingshandleiding samengevoegd tot een handleiding die bij de training gebruikt wordt. Daarnaast heeft SAP veel partners die ook het materiaal gebruiken. Al met al kost het maken van een trainingshandleiding op deze manier zo’n dag of 5. De oplossing die hiervoor gebouwd is het de Education Content Customizer, een applicatie die SAP subsidiaries via een web gebaseerd gebruikers interface de mogelijkheid biedt om SAP trainingsmateriaal te bekijken, samen te stellen, aan te passen aan eigen wensen en te publiceren.
Deze oplossing is in een aantal stappen geïmplementeerd:
- Fase 1 bestond uit het omzetten van de content naar XML, het invoeren van een editor, DTD en stylesheets
- Fase 2: toevoeging van software voor het maken van vertalingen TRADOS en het implementeren van Multi-language stylesheets
- Fase 3: content management software geïmplementeerd en ontwikkeling van een webinterface voor de subsidiaries
Via een kleine demonstratie werd aangetoond dat het voor de partners van SAP inderdaad mogelijk is om zelf op basis van het door SAP ontwikkelde materiaal cursushandleidingen in eigen taal en eigen lay-out samen te stellen.

XML de X(cross) media language - Roelof Janssen
XML begint ook in de creatieve sector steeds meer een bekend begrip te worden en wordt steeds meer toegepast door bedrijven die zich bezighouden met crossmedia toepassingen zoals multimedia, games, interactieve en traditionele media. Crossmedia toepassingen wordt vaak in relatie gebracht met termen als: ‘Create once, publish many’ en ‘single source publishing’
In de creatieve sector wordt XML steeds meer gebruikt in combinatie software zoals Adobe Flash en InDesign. Met name Adobe speelt in de creatieve sector een belangrijke rol omdat dit bedrijf producten biedt voor de creatie en ontwikkeling van websites, animaties, audio, video en drukwerk.

Zachte semantiek leidt tot harde functionaliteit - Chris Scholten, Saxion Hogescholen
Datamanagement heeft historische gezien een omvangrijker track record dan documentmanagement. In deze lezing vergeleek Chris Scholten de ontwikkelingen die in de datamanagement wereld aan de orde zijn met ontwikkelingen in de documentmanagementwereld. Met name informatiemodelleringsmethoden en technieken lijken goed toepasbaar te zijn voor de ontwikkeling van XML applicaties en domeinontologie.

Dynamic publishing on demand binnen social networks - Roger Dols
Als je de uitgeefprocessen van vandaag de dag met die van vroeger bekijkt zie je al veel verschillen. Evenzo geldt dat wie over 5 jaar naar publicatieprocessen kijkt, zal een groot verschil te zien krijgen met de huidige processen.
Publiceren anno 2006
Het uitgeef proces verschuift steeds meer van ‘Supplier push’ waarbij de redactie het aanbod bepaald, naar ‘custom pull’ waarbij de klant het aanbod bepaalt. De nieuwste trend daarbij is het dynamisch publishing on demand waarbij slechts delen van een verzameling content worden gepubliceerd. De lezer bepaalt daarbij zelf welke delen hij/zij wil publiceren. Vergelijk dit met een publiceren van een boek over kunstgeschiedenis versus het publiceren van het stuk van het boek dat alleen over de barok in Oostenrijk gaat. Dit kan als de content geen monolithisch document is maar een semantisch netwerk van afgebakende maar gerelateerde brokken.
Deze verandering wordt ondermeer ingezet door de komst van zaken als social networks, wiki’s en semantische technologie die ervoor zorgen dat, naast de al aanwezige XML en webtechnologie, de contouren van de nieuwe uitgeverij echter al zichtbaar beginnen te worden

Verslag Online Conferentie Nederland (OCN) 2006

2006-11-09T14:28:00.000+01:00

Verslag Online Conferentie Nederland (OCN) 2006
Dromen, durven, doen - Ben Tiggelaar
In deze lezing verteld Ben Tiggelaar waarom veranderen zo moeilijk is. Er zijn namelijk twee soorten gedrag:
1) bewust gepland gedrag
2) onbewust automatisch gedrag.

Het blijkt dat slechts 5% van ons gedrag bewust gepland gedrag is en dat dus 95% van je gedrag bepaald wordt door onbewust automatisch gedrag zonder dat je het merkt. Met andere woorden 1 druk op de knop en het automatische gedrag volgt vanzelf. Juist dat onbewuste gewoontegedrag maakt veranderen zo moeilijk.
Ter demonstratie van het effect werd een klein testje genaamd Roep de kleur met de zaal gedaan. In razendsnel tempo werden een aantal slides waarop een kleur geschreven stond getoond. De letters van het woord hadden zelf ook een kleur en het was de bedoeling dat je de kleur van de letters riep. De eerste paar slides ging het goed: het woord en de kleur van de letters kwamen overeen. Nadat de zaal er lekker inzat werd ineens het woord GEEL getoond in rode letters en ipv rood roept bijna iedereen GEEL. Het automatische gedrag in de vorm van woordherkenning neemt het hier van de zaal over.

Pijn en plezier
Het gedrag dat meteen leidt tot een goed gevoel voor onszelf – plezier – neemt toe. Gedrag dat meteen leidt tot een vervelend gevoel over onszelf – pijn – neemt juist af. Pijn en plezier zijn grote woorden maar je zou ze kunnen vervangen door: beloning en straf of goed gevoel en slecht gevoel. Het effect blijft hetzelfde: als er meteen resultaat merkbaar is (positief of negatief) verandert ons gedrag wel. Moeilijker ligt het als pas op lange termijn beloning/afstraffing in het verschiet ligt. Dit soort gedragsveranderingen is veel moeilijker te bewerkstelligen. Dit soort veranderingen gaat niet vanzelf maar moeten in fasen gebeuren.
Voor wie meer wil lezen: Ben Tiggelaar heeft een boek geschreven: Dromen, durven, doen.
Meer informatie over Ben Tiggelaar vind je op zijn website

Omega naar een nieuwe bibliotheekomgeving – Stephanie Helfferich & Menno Rasch
Ook in Utrecht heeft men ondervonden dat de gebruiker steeds meer gewend is geraakt aan Google en dat hij/zij alles wil vinden in 1 zoekscherm. De oplossing die Utrecht hiervoor heeft gemaakt heet: Omegakun je een groot gedeelte (75%) van het in Utrecht aanwezige online materiaal doorzoeken. Omega, dat met Autonomy is gebouwd, is begonnen als zoekmachine maar biedt nu ook extra functionaliteit zoals een leestafel waarmee je tijdelijk je artikelen kunt bewaren of een boekenplank voor de permanente opslag en query attendering.
Omega is een geïntegreerd systeem met:
• administratieve modules die aan de specifieke digitale eisen zijn aangepast (MySQL)
(vrijwel) los van gewone bibliotheeksysteem
• metadata repository voor opslaan (in XML) van de van uitgevers en andere leveranciers verkregen gegevens
• zoekmachine die zo veel mogelijk van de full-text beschikbare publicaties doorzoekt
– van grote uitgevers die "metadata" leveren
– uit universitaire repositories
– eigen full-text materiaal
De unique selling points richting gebruikers zijn:
– geïntegreerde uniforme toegang tot alle full-text materiaal waartoe Utrecht toegang heeft (alles wat je vindt, krijg je ook full-text op je scherm)
– geavanceerde zoekfunctionaliteit op (ten minste) titels, auteurs en abstracts van tijdschriftartikelen en ander materiaal, met links naar full-text (huidige >10 miljoen records zijn nog niet alle materiaal)
– browsable toegang: lijst met >7000 tijdschrifttitels met links naar full-text via TOC’s (deel nog op sites van de uitgevers)
– geïntegreerde attendering, winkelwagen, boekenplank, etc.
Innoveren met repositories - Kurt den Belder
Een van de diensten die in Leiden locaal voor de repository ontwikkeld is is Printing on demand. Een promovendus kan vanaf begin 2006 ervoor kiezen om het papieren proefschrift te publiceren bij Leiden University Press via Printing on Demand . Printing-on-Demand is de methode voor het realiseren van een boek waarbij een hoge resolutie PDF wordt gebruikt voor het produceren van zowel het binnenwerk als de omslag van het boek. De promovendus kan een x aantal exemplaren afnemen en daarna kunnen exemplaren door iedere belangstellende besteld worden. Het materiaal komt niet alleen via de repository beschikbaar maar wordt ook aangemeld bij het Centrale Boekhuis en Amazon.com met als gevolg dat het proefschrift ook in de boekwinkel of via amazon.com besteld kan worden. Hiervoor was wel een nieuw promotiereglement nodig.

Hoe schrijf ik een tenderaanvraag – Kim Schofaerts
Een aanbesteding is een verplichte offerte procedure.
De bedoeling achter het aanbesteden is het creëren van een vrije markt, en het nastreven van transparantie en gelijkheid.
Er zijn verschillende soorten aanbestedingen: diensten, werken, leveringen. Voor elk geldt een eigen drempelbedrag die ook per sector weer verschillen.
Er zijn twee soorten procedures: openbare en niet-openbare procedures. Deze twee procedures kennen een verschillend tijdpad: de niet-openbare heeft een langere looptijd. De niet-openbare procedure kan nuttig zijn als je een Programma van Eisen hebt dat je niet openbaar wilt maken. De openbare procedure wordt een tender uitgeschreven en krijgen alle bedrijven min. 52 dagen de tijd om een offerte in te dienen. NA sluiting van de tender wordt de opdracht gegund o.g.v. vooraf bekend gemaakte selectie- en gunningcriteria. Bij een niet openbare procedure wordt de tender uitgeschreven en krijgen alle belangstellende min. 37 dagen de tijd om zich in te schrijven voor deelname aan de procedure. Vervolgens wordt een selectie gemaakt op basis van de vooraf bekend gemaakte selectiecriteria. De bedrijven die de selectie overleven krijgen vervolgens de kans om een offerte in te dienen. De gunning van de opdracht vindt plaats op basis van vooraf gemaakte gunningcriteria. Niet-openbare procedures kennen dus een stap meer. Het verschil tussen selectiecriteria en gunningcriteria is als volgt: bij selectiecriteria ligt de focus op het juiste bedrijf de gunningcriteria focusseert zich op de beste inschrijving/-aanbieding.
Er zijn verschillende sites voor tendersignalering. Alle Europese aanbestedingen zijn te vinden via: http://ted.europa.eu/nteresseerd is in lokale aanbestedingen kan terecht bij bijvoorbeeld de aanbestedingskalender: http://www.aanbestedingskalender.nl/

Dag 2
Primo: the next generation of Library automation: The Ex-Libris solution of resource discovery and delivery
Bibliotheeksystemen bedienen twee groepen:
- de bibliotheekmedewerkers die het system gebruiken voor bijv. acquisitie, catalogiseren en controle van budgetten.
- de eindgebruikers die het systeem gebruiken voor het vinden en verkrijgen van informatiedragers
De huidige bibliotheeksystemen dwingen deze eindgebruikers om verschillende interfaces te gebruiken voor het vinden en het verkrijgen van de diverse soorten bronnen (repositories, elektronische bronnen, tijdschriftartikelen etc.). Anderzijds wordt waargenomen dat dezelfde eindgebruikers steeds meer gebruik maken van zoekmachines die eenvoudige te bedienen zijn (bijv. Google) maar waarmee ze niet altijd de meest geschikte en gevalideerde bronnen vinden. Ex-Libris wil dit probleem oplossen met behulp van Primo: een tool waarmee de gebruiker van Discovery to Delivery ondersteund wordt. Primo biedt gebruikers namelijk toegang tot locale en niet-locale gekwalificeerde content (lees: de collectie van de bibliotheek) en kan gebruikt worden voor zowel het vinden als het verkrijgen van informatie.
Primo biedt een gebruikersinterface dat los gekoppeld is van de functies die nodig zijn in de back-office van de bibliotheek en focusseert zich dus alleen op de gebruiker. Met primo kun je direct de catalogus, repositories, website, CMS, databases (via metalib) en tijdschriften doorzoeken.
Tijdens de presentatie werd ook een demonstratie van Primo gegeven. Hieronder mijn eerste indrukken:
Het zoekscherm van PRIMO is uitermate simpel: het bevat een zoekbox en een Go-button. Je kan nog wel kiezen of je in het hele record wilt zoeken of in een bepaald veld. Daarnaast kun je nog een collectie selecteren.
Daarnaast is er een Advanced search scherm met uitgebreidere zoekfunctionaliteiten. De zoekresultaten worden net als in Aleph allereerst in een verkorte lijst weergeven. In deze titellijst wordt van iedere titel het documenttype en de titel getoond. In deze lijst krijg je ook meteen te zien toegang tot de aanvraagfunctionaliteit (in de huidige catalogus moet je eerst naar het Full View of Record scherm gaan om vervolgens op all items te klikken en te zien welke titels er beschikbaar zijn).
Primo biedt ook een aantal nieuwe functies. Opvallend zijn:
- toevoeging van een plaatje van de kaft van een boek aan titel
- mogelijkheid om eindgebruikers reviews te laten schrijven op een boek (vgl functionaliteit zie je ook bij amazon.com en bol.com)
- tagging door eindgebruikers

Workshop: Webteksten schrijven – Schelte Meinsma
Deze workshop werd gegeven door Schelte Meinsma van Arrix B.V. een bedrijf dat zich bezig houdt met Search Engine Optimalisatie. Een groot gedeelte van de workshop ging daarom ook over hoe je webteksten schrijft die goed scoren in zoekmachines.
En dat het belangrijk is wordt wel aangetoond met onderzoeken die laten zien waar mensen op klikken in een resultaatlijst van Google. Het blijkt dat eigenlijk alleen de eerste drie resultaten bekeken worden.
Bij Search engine optimalisatie spelen drie factoren een rol:
1) de spiderbaarheid van je website (indexatiecomponent)
2) de tekst op de website
3) linkpopulariteit
Om optimaal gevonden te worden in een zoekmachine dien je de webteksten zo te schrijven dat ze je helpen om een goede ranking in de resultaatlijst te krijgen. Dit kun je o.a. doen door te zorgen voor een goede trefwoorddichtheid. Als je per pagina 1 of meerder zoekwoorden definieert waarop je gevonden zou willen worden en ervoor zorgt dat die trefwoorden een dichtheid tussen de 3-7% hebben dan draagt dat bij aan een grotere vindbaarheid.